HİZMET ALIMI İHALELERİNDE PUANLARIN VE TEKLİFLERİN EŞİTLİĞİ HALİNDE KURA ÇEKİMİ USULÜ VE İHALENİN İPTALİ/DÜZELTİCİ İŞLEM

Özet: Hizmet alımı ihalelerinde, puanlama neticesinde birden fazla isteklinin eşit puana sahip olması durumunda yapılacak kura çekimi işlemi Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirtilen sıkı şekil şartlarına tabidir. Kura çekiminin idarece ilan edilen gün ve saatte yapılmaması, ihale komisyonu üyelerinin çekim anında hazır bulunmaması ve kura çekiminin komisyon üyelerince gerçekleştirilmemesi, çekim sürecinin tutanağa bağlanmaması ve üç eşit puanlı istekli varken iki aşamalı kura yerine tek seferde kura çekilmesi esasa etkili mevzuata aykırılık oluşturur. Bu durum kura işlemini sakatlayarak ekonomik açıdan en avantajlı 1’inci ve 2’nci teklif belirlemesini hükümsüz kılar.

1. MEVZUAT VE HUKUKİ ÇERÇEWE

• Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği m. 63: Fiyat dışı unsurlar veya puanlama yöntemi uygulanan hizmet alımlarında tekliflerin/puanların eşit olması durumunda ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenme esaslarını düzenler.

• Kamu İhale Genel Tebliği (Eşit Tekliflerin Değerlendirilmesi): Tekliflerin veya toplam puanların eşitliği halinde idarece başvurulacak kura usulünü ayrıntılı biçimde düzenlemiştir:

  1. Kurul Yapısı: Kura işlemi mutlaka ihale komisyonu üyelerinin huzurunda ve bizzat komisyon üyelerinden biri tarafından gerçekleştirilmelidir.

  2. Tutanak Zorunluluğu: Kura çekim anı, isteklilerin katılım durumu ve çekiliş sırası/sonucu anlık olarak tutanağa bağlanmalı ve komisyonca imzalanmalıdır.

  3. Şeffaflık ve Bildirilen Saat: İdarece isteklilere bildirilen kura tarihi ve saatine kesinlikle uyulmalıdır.

  4. Çoklu Eşitlikte İki Aşamalı Çekiliş: 3 veya daha fazla eşit puanlı istekli bulunması halinde;

     • 1. Çekiliş: Ekonomik açıdan en avantajlı 1’inci teklif sahibini belirlemek için yapılır.

     • 2. Çekiliş: Kalan istekliler arasından ekonomik açıdan en avantajlı 2’nci teklif sahibini belirlemek için yapılır.

2. TARTIŞILAN HUKUKİ SORUN VE KİK’İN DEĞERLENDİRMESİ

Somut olayda, kalite ve teknik değer/fiyat puanlaması neticesinde üç istekli şirket  birebir aynı puanı almıştır. İdarenin kura sürecindeki uygulamaları incelediğinde KİK şu ağır usul hatalarını tespit etmiştir:

A. Bildirilen Saat ile Uygulanan Saatin Farklı Olması

İdare isteklilere gönderdiği resmi yazıda kura çekim saatini 14:00 olarak bildirmesine rağmen kura çekimini saat 16:00‘da gerçekleştirmiştir. İsteklilerin ihaleyi takip ve şeffaflık hakları zedelenmiştir.

B. İhale Komisyonunun Bulunmaması ve Yetkisiz Kişilerce Kura Çekilmesi

Kura çekiminin yapıldığı sırada ihale komisyonu üyeleri salonda yer almamış; kura işlemi ihale komisyonu üyesi olmayan idare temsilcisi ve bir istekli temsilcisinin katılımıyla yürütülmüştür. İhale sürecindeki değerlendirme yetkisi ve sorumluluğu kanunen ihale komisyonunda olduğundan bu durum kurayı tamamen hükümsüz kılar.

C. Resmi Tutanak Tutulmaması

Kura çekiminin usulüne, katılanlara ve çıkan sonuca ilişkin çekirdek işlem anında herhangi bir resmi kura tutanağı düzenlenmemiştir.

D. Tek Seferde Kura Çekilmesi Hatası

Üç isteklinin eşit puana sahip olduğu hallerde sıralama belirleme mantığı gereği iki ayrı kura çekilişi yapılması zorunludur. İdarenin üç istekli için tek bir hamlede kura çekmesi, Tebliğ’deki 1’inci ve 2’nci isteklinin sırayla belirlenmesi yöntemine aykırılık teşkil etmektedir.

E. Hukuki Sonuç

Söz konusu kura çekimi işleminin Kamu İhale Genel Tebliği’ndeki emredici kurallara aykırı olarak gerçekleştirildiği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddiası yerinde bulunmuştur.

3. SONUÇ VE İÇTİHAT VURGUSU

Kamu İhale Kurulu;

• Kura çekiminin idarece bildirilen gün ve saatte, ihale komisyonu üyelerinin eksiksiz katılımı ve yönetiminde yapılması gerektiğini,

• Sürecin anlık tutanakla kayıt altına alınmasının zorunlu olduğunu,

• İkiden fazla eşit teklif/puan sahibi durumunda 1. ve 2. en avantajlı tekliflerin ayrı ayrı (iki kez) çekilen kura ile belirlenmesinin şart olduğunu,

vurgulayarak; idarece yapılan usulsüz kura işleminin ve buna dayalı ihale komisyon kararının İPTALİNE, mevzuata uygun şekilde isteklilerin yeniden davet edilerek KURANIN YENİDEN YAPILMASI yönünde DÜZELTİCİ İŞLEM BELİRLENMESİNE karar vermiştir.