Hakedişin Geç Ödenmesi
Hakediş ödemeleri yapılırken tahakkuka bağlama süresinin, hakedişin idare tarafından onaylandığı tarihten itibaren mi yoksa yüklenici veya vekili tarafından imzalandığı tarihten itibaren mi başlayacağı hususunda tereddütler bulunmaktadır.
Yapım işlerine ait tip sözleşmenin 11’inci maddesinde, hakediş raporunun idarece onaylandıktan sonra 30 (otuz) gün içinde tahakkuka bağlanacağı hüküm altına alınmış olup anılan düzenlemelerden akedişin tahakkuka bağlanacağı tarihin, idarenin onayından itibaren başlanması gerektiği nlaşılmaktadır.
Hakediş raporları tahakkuka bağlandıktan sonra da on beş gün içinde ödenmesi gerekmektedir. Tahakkuka bağlama süresi konusunda; YİGŞ’nin 39’uncu maddesinde; hakedişin yüklenici veya vekili tarafından imzalanmasından itibaren tahakkuka bağlanacağı ancak Yapım İşlerine Ait Tip Sözleşmenin 11’inci maddesine; hakedişin idarece onayından sonra tahakkuka bağlanacağı ifadesi yer aldığından, bu konuda tereddütlerin yaşanmakta olduğu, ancak Kamu İhale Kurumunun bu konudaki, “anılan düzenlemelerden hakedişin tahakkuka bağlanacağı tarihin idarenin onayından itibaren başlatılması gerektiği” hususundaki görüşü bulunması nedeniyle bu görüşe itibar edilmektedir.
Bu konu ile ilgili süre uzatımı konusunu incelediğimizde; İhale mevzuatında hakkedişlerin geç ödenmesinden dolayı yükleniciye süre uzatımı verileceğine dair bir hüküm bulunmamaktadır.
Ancak yüklenicinin idareye verdiği hakedişin bedelini, sözleşmesinde belirtilen süre içerisinde alarak yeni işler meydana getireceği, hakkediş bedelinin gecikmeli olarak ödenmesi halinde ise bu işleri yapamayacağı ve böylece işte bir gecikmeye neden olunacağı kabul edilerek idarenin sebebiyet verdiği bu hâl dolayısıyla da yükleniciye süre uzatımı verilmesinin gerekeceği uygulamada kabul edilmiştir.
Sözleşme hükümlerine göre yüklenici, idareye verdiği hakedişin bedelini ancak idare onayından sonra kırk beş gün içinde alabilecektir. Hakediş bedelinin 45 gün sonra ödenmesi durumunda, yükleniciye mutlaka süre uzatımı verilmesi gerekecek midir? Bu soruya mevcut mevzuat çerçevesinde, “Evet” demek mümkün değildir. Zira YİGŞ’nin 29’uncu maddesi 3’üncü ve 4’üncü fıkralarında, Yükleniciye süre uzatımı verilebilmesi için bu fıkralarda sayılan sebeplerin olması gerekir. Ayrıca idareye verilen hakediş, 45 gün sonra ödense dahi yüklenici, bu süre zarfında kendi olanaklarıyla işe devam edebilmiş ise yani iş durmamış veya yavaşlamamış ise bu takdirde yükleniciye bu nedenle süre uzatımı verilmemesi gerekir.
Kaynak :intes konferansları
