Sayıştay Denetim Bulgularında Genel Bütçe Kapsamındaki Kamu İdareleri İtibariyle En Fazla Tespit Edilen Konular
İdare Adına Tapuda Kayıtlı Olan Taşınmazların Fiili Envanter İşlemlerinin Tamamlanmaması ve Taşınmazların Mali Tablolarda Yer Almaması
Maddi Duran Varlıklara İlişkin Değer Artırıcı Harcamaların İlgili Maddi Duran Varlık Hesaplarında İzlenmeyerek Doğrudan Giderleştirilmesi
Kamu İdarelerinde Taşınmaz Tahsisine İlişkin Muhasebe Kayıtlarının Yapılmaması/Hatalı Yapılması
Yapımı Süren Maddi Duran Varlıklar İçin Yapılan Ödemelerin 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında Muhasebeleştirilmesi Gerekirken Doğrudan Giderleştirilmesi
Yazılım/Lisans/Patent/Telif Hakkı/Harita Plan, Proje Alımları Niteliğindeki Gayrimaddi Hak Alımlarının 260 Haklar Hesabında Muhasebeleştirilmemesi
Verilen Depozito, Teminat, Güvence Bedeli vb. Tutarların 126/226 Verilen Depozito ve Teminatlar Hesabında Muhasebeleştirilmemesi
Taşınmazların Cins Tashihlerinin Yapılmaması
Maddi Olmayan Duran Varlıklar İçin Amortisman Ayrılmaması/Eksik Ayrılması
Kıdem Tazminatı Karşılıklarının Ayrılmaması
Mal, Hizmet veya Yapım İhalelerine İlişkin Sözleşmelere İstinaden Girişilen Taahhütlerin Nazım Hesaplarda Takip Edilmemesi
Kamu İdareleri Tarafından Yapılan İhalelerde Rekabeti Sınırlayıcı Hususların Bulunması (İhale Kanunlarında Yer Alan İlkelere Uyumun Sağlanmasına İlişkin Tespitler)
Kamu kurumlarının, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu ile 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu kapsamında yaptıkları ihalelerde; ihale usulünün yanlış belirlenmesi veya istisna kapsamına girmediği halde ihtiyacın ilgili kanunlardaki istisna hükümleri kapsamında satın alınması, kamu ihale mevzuatındaki gerekliliklerin ötesinde yeterlilik şartları belirlenmesi, kısmi teklif alınabilecek ihalelerde kısmi teklif alınmasının öngörülmemesi, ihale dokümanını oluşturan belgelerde çelişkiler ve noksanlıkların bulunması ile şartname satış bedelinin çok yüksek belirlenmesi gibi rekabeti sınırlayıcı uygulama ve düzenlemelerin mevcut olduğu tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesi ile idareler; ihalelerde saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi sağlamakla sorumlu tutulmuşlardır. Aynı şekilde, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun “İlkeler” başlıklı 2’nci maddesinde de Kanun kapsamında yapılacak ihalelerde açıklık ve rekabetin sağlanmasının esas olduğu belirtilmiştir.
Kamu kurumları tarafından yapılan ihalelerde rekabeti sınırlayıcı uygulama ve düzenlemelerin mevcudiyeti ihtiyacın etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde bir şekilde karşılanmamasına yol açmaktadır.
Yaklaşık Maliyetin Yanlış Hesaplanması
Kamu kurumlarının 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında yaptıkları ihalelerde, yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar, fiyat ve rayiçlerin usulüne uygun belirlenmemesi suretiyle yaklaşık maliyeti gerçekçi hazırlamadıkları tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunun 9’uncu maddesinde, mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin ihalesi yapılmadan önce idarece, her türlü fiyat araştırması yapılarak katma değer vergisi hariç olmak üzere yaklaşık maliyetin belirleneceği ve dayanaklarıyla birlikte bir hesap cetvelinde gösterileceği belirtilmiştir. Ayrıca yaklaşık maliyetin gerçekçi bir şekilde hazırlanmasına yönelik ihale uygulama yönetmeliklerinde ayrıntılı düzenlemeler mevcuttur.
Yaklaşık maliyetin yanlış hesaplanması, kamu ihale mevzuatında yaklaşık maliyet esas alınarak tespit edilen eşik değerler, ilan süreleri, tedarik usulü ve aşırı düşük teklif sorgulaması gibi birçok iş ve işlemde hatalı yargılara varılmasına neden olmaktadır.
Yapım İşlerinde Proje Hazırlama Çalışmasının Yeterli Yapılmaması ve Sözleşme Uygulama Sürecinde Sıklıkla Proje Değişikliğine Gidilmesi
Yapım işlerinde proje hazırlama çalışmalarının yeterli şekilde yapılmadığı ve bunun sonucunda sözleşme uygulama sürecinde sıklıkla proje değişikliğine gidildiği tespit edilmiştir.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 12’nci maddesinde, sözleşme konusu işlerle ilgili proje v.b. teknik belgelerde, değişiklik yapılmaksızın işin tamamlanmasının fiilen imkansız olduğu hallerde, idarenin işin sözleşmede belirtilen niteliğine uygun bir şekilde tamamlanmasını sağlayacak şekilde gerekli değişiklikleri yapmaya yetkili olduğu düzenlenmiştir. Söz konusu düzenlemeyle; proje değişikliğine gidilebilmesi için, teknik ve işlevsel açıdan mutlak gereklilik arz eden durumların mevcut olması gerekmekte olup zaruri olmayan proje değişikliklerinin ise söz konusu değişikliğin ihale aşamasında tüm isteklilerce bilinmemesi sebebiyle ihalede rekabetin sağlanması ilkesini zedeleyeceği öngörülerek yapılması engellenmiştir.
Sözleşme uygulama sürecinde sıklıkla proje değişikliğine gidilmesi, işin sözleşme süresi içinde bitirilmesine engel olabileceği gibi ihalede rekabet koşullarının sağlanmasını da engelleyeceği değerlendirilmektedir.
İlgili Mevzuatında Belirtilen Koşulları Taşımayan Personelin İstihdam Edilmesi
Taşınır Mal Yönetim Sistemine İlişkin Tespitler
