Yapım İşlerinde Yüklenici Nam ve Hesabına Yapılacak İşler ve Ceza Kesme Sınırı
Geçici Kabul Sonrası Eksiklikler ve Hukuki Sonuçları
Olayda inşaatın geçici kabulü yapılmış; ancak kabul tutanağında toplam 140 kalem eksiklik tespit edilmiştir. Yükleniciye bu eksikliklerin giderilmesi için 30 günlük süre tanınmış ve aksi halde ceza uygulanacağı açıkça belirtilmiştir.
Yüklenicinin ekonomik zorluklar nedeniyle eksik işlerin yüklenici nam ve hesabına yaptırılmasını talep etmesi üzerine idare tarafından:
-
Keşif ve metraj çalışmaları yapılmış,
-
Yaklaşık maliyet hesaplanmış,
-
Yeni bir ihale süreci başlatılmıştır.
Bu süreçte geçen sürelerin tamamının yükleniciye ceza olarak yansıtılması ise hakkaniyet ilkesine aykırı görülmüştür.
Hakkaniyet İlkesi ve Gecikme Süresinin Yeniden Hesaplanması
Yapılan değerlendirmede, 06.11.2011 – 01.08.2013 arasındaki 634 günlük sürenin tamamı için ceza uygulanmasının adil olmayacağı sonucuna varılmıştır. Bunun yerine:
-
Eksikliklerin süresinde giderilmemesi: 30 gün
-
İdari ve ihale süreci: 65 gün
-
Yeni işin sözleşme süresi: 60 gün
olmak üzere toplam 155 günlük gecikme süresi esas alınmıştır.
Bu süre için, sözleşmenin “Gecikme Halinde Alınacak Cezalar” başlıklı maddesi uyarınca, sözleşme bedelinin (fiyat farkları dahil) ‰0,3’ünün ¼’ü oranında günlük ceza uygulanması gerektiği kanaatine varılmıştır.
Sonuç
Yapım işlerinde gecikme cezası, yalnızca takvim hesabı ile değil; idari süreçler, ihale aşamaları ve yüklenicinin kusuru birlikte değerlendirilerek uygulanmalıdır. Bu örnek olaylar, kamu idarelerinin cezai yaptırımları uygularken hukuka uygunluk ve hakkaniyet dengesini gözetmesinin önemini açıkça ortaya koymaktadır.
