KAMU İHALELERİNE İLİŞKİN AÇILAN DAVALARDA 3. KİŞİNİN DAVAYA MÜDAHİL OLMASI MÜMKÜN MÜ?
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunumuzun 66.maddesi çok önemli bir hususu düzenlemektedir. “Fer’î müdahale” başlığını içeren madde de; “ (1) Üçüncü kişi, davayı kazanmasında hukuki yararı bulunan taraf yanında ve ona yardımcı olmak amacıyla, tahkikat sona erinceye kadar, fer’î müdahil olarak davada yer alabilir.” hükmüne yer verilmiştir. Herhangi bir davada taraf olmayan ve üçüncü kişi durumunda bulunan özel/tüzel kişiler, davayı kazanmasında kendisinin de hukuki faydası olacak taraf yanında yargılamaya katılma talebinde bulunabilirler. Katıldıkları aşamadan itibaren süreci yanında katıldıkları taraf ile beraber yürütebilir tarafın açıklamalarına aykırı olmayan her türlü usuli işlemi de gerçekleştirebilirler.
2577 Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunumuzda ise davaya müdahale ile ilgili herhangi bir hükme yer verilmemiş yalnızca 31. Madde ile Hukuk Muhakemeleri Kanunumuzdaki müdahillik düzenlemesine atıfta bulunmakla yetinilmiştir. Ancak bu durum idare mahkemelerinde açılacak davalarda da elbette müdahillik talebinin uygulanması açısından yeterlidir. Yani İdari yargıda açılacak davalarda da davayı kazanmasında kendi hukuki yararı olduğunu düşünen kişiler davacı veya davalı yanında davaya katılma talebinde bulunabilirler.
Yukarıda anılan düzenlemenin Kamu İhale Kurumunun itirazen şikayet başvuruları üzerine vermiş olduğu kararlara karşı İdare Mahkemesinde açılan davalarda da sıklıkla uygulanması mümkündür. İtirazen şikayet başvurularının geneli itibariyle ihaleye katılan üçüncü firmaları da ilgilendirdiği düşünüldüğünde her ne kadar davalı pozisyonunda Kamu İhale Kurumu bulunsa da davanın kazanılmasında hukuki yararı olduğunu düşünen diğer özel/tüzel kişilerin davalı Kamu İhale Kurumu yahut davacı yanında davaya katılmaları ve hukuki argümanların daha iyi ortaya konmasını sağlamaları davanın neticesi anlamında fayda sağlayacaktır.
Davaya müdahil olmanın aşamaları açısından ise farklı görüşler bulunmaktadır. Bir görüşe göre müdahillik ancak mahkeme aşamasında mümkündür. Eğer Mahkeme tarafından karar verilmiş ve karar temyiz edilmişse artık müdahillik mümkün değildir. Diğer görüşe göre ise uyuşmazlık, temyiz incelemesi aşamasında olsa dahi davaya müdahil olma talebi kabul edilmeli ve gerekli tebligatlar müdahile de yapılmalıdır. Ancak burada işlediğimiz konu Kamu ihalelerine ilişkin uyuşmazlıklarda müdahillik talebi olduğu için bu konudaki müdahillik taleplerine ilişkin çok güncel bir karar Danıştay 13.Dairesi tarafından verilmiş ve Daire temyiz aşamasındaki bir Kamu İhale Kurulu kararının iptalinin talep edildiği davada müdahillik talebini kabul ederek kanaatimizce hukuka uygun bir karar vermiştir. Bu nedenle bu tür davalarda dosya temyiz aşamasında dahi olsa ilgililerin müdahillik talebinde bulunarak haklarının zayi olmaması adına hukuki iddialarını ortaya koymaları gerekmektedir.
Peki bir davada taraf olan kişi yada kurumun kendisini zaten savunacağı düşünüldüğünde davaya müdahil olmanın pratik faydası nedir? Bir uyuşmazlığın çözümü teknik bilgiyi gerektirdiğinde yahut uyuşmazlığın taraflarının dışında olayla yakından alakası bulunan ve hukuki yönleri itibariyle tarafların bilmediği bilgilere haiz olan özel/tüzel kişiler için müdahillik esasen çok önemli bir haktır. Bu durumda müdahil, yanında davaya dahil olduğu taraf açısından davanın kazanılmasını kolaylaştıracak iddialar ve argümanlar ortaya koyabileceği gibi yine hak kayıpları olmaması açısından bir tarafın gözünden kaçan, yapması gerektiği halde yapılmamış usuli işlemleri de gerçekleştirebilecek ve bu vesileyle kendi hakkının da korunmasını temin etmiş olacaktır.
Sonuç olarak özellikle kamu ihale uyuşmazlıkları sıklıkla 3. Kişileri de ilgilendirdiğinden davaya müdahil olma talebi hak kaybına uğranılmaması adına kullanılması gereken bir yol olarak değerlendirilmeli ve bu hususta hukuki yardım almaktan kaçınılmamalıdır.
