Belediyeler, Tacir Sıfatı ve Dava Şartı Olarak Arabuluculuk
Giriş
7155 sayılı Kanun ile Türk Ticaret Kanunu’na eklenen TTK m. 5/A hükmü, ticari davalarda arabuluculuğu dava şartı hâline getirmiştir. Ancak uygulamada, özellikle kamu tüzel kişileri, belediyeler ve bağlı idareler bakımından bu düzenlemenin kapsamı tartışmalara yol açmaktadır.
Yargıtay’ın Değerlendirmesi
-
Belediyeler tacir değildir.
-
Tacir sıfatı bulunmayan bir taraf aleyhine açılan davalar, TTK m. 4 ve 5/A kapsamında ticari dava sayılamaz.
-
-
Arabuluculuk dava şartı, dava açıldığı anda mevcut olmalıdır.
-
Dava tarihinde belediye taraf olduğundan, uyuşmazlık zorunlu arabuluculuğa tabi değildir.
-
-
Sonradan yapılan taraf değişikliği, dava şartlarını geriye dönük olarak doğurmaz.
Kararın Önemi ve Sonuç
Bu karar, uygulamada sıkça karşılaşılan üç önemli noktayı netleştirmektedir:
-
🔹 Dava şartı olarak arabuluculuk, davanın açıldığı tarihteki taraf ve uyuşmazlığın niteliğine göre değerlendirilir.
-
🔹 Belediyeler aleyhine açılan davalar, kural olarak ticari dava sayılmaz.
-
🔹 Taraf değişikliği, dava şartlarını geriye dönük şekilde etkilemez.
Özellikle kamu kurumlarıyla yapılan eser sözleşmelerinden doğan alacak davalarında, yükleniciler açısından arabuluculuk şartının yanlış uygulanması önemli hak kayıplarına yol açabilmektedir. Bu karar, uygulamada yol gösterici niteliktedir.
📌 Sonuç olarak, dava şartı olarak arabuluculuğun sınırlarını, belediyelerin hukuki statüsünü ve taraf değişikliğinin etkisini açık biçimde ortaya koyarak hukuk güvenliğine katkı sağlamıştır.
