KİK Kararı: Aşırı Düşük Teklif Açıklamaları Gerekçe Gösterilmeden Reddedilemez
Kamu İhale Kurulu, 12.06.2026 tarihli ve 2026/UH.I-1543 sayılı kararında, aşırı düşük teklif açıklamalarının somut gerekçe gösterilmeksizin reddedilemeyeceğini açıkça ortaya koymuştur. Kurul, ihale komisyonu kararlarının gerekçeli olması gerektiğini vurgulayarak, yalnızca mevzuat hükmüne atıf yapılmasının hukuken yeterli olmayacağını değerlendirmiştir.
Uyuşmazlığın Konusu
İhale kapsamında teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden aşırı düşük teklif açıklaması istenmiştir.
Başvuru sahibi, süresi içinde açıklamalarını ve dayanak belgelerini idareye sunmuştur.
Ancak ihale komisyonu kararında yalnızca;
“İhale konusu hizmet alımında belirtilen hizmet kriterlerini karşılamak için yeterli olmadığı tespit edildiğinden aşırı düşük açıklama taleplerinin reddine”
şeklinde genel bir ifadeye yer verilmiş, sunulan açıklamaların neden uygun görülmediği konusunda herhangi bir somut değerlendirme yapılmamıştır.
Kamu İhale Kurulu’nun Değerlendirmesi
Kurul, ihale komisyonu kararını ayrıntılı olarak incelemiş ve önemli tespitlerde bulunmuştur.
Kararda;
- İstekli tarafından sunulan açıklamaların hangi yönlerden yetersiz görüldüğünün belirtilmediği,
- Hangi belge veya maliyet unsurunun uygun bulunmadığının açıklanmadığı,
- “Hizmet kriterlerini karşılamadığı” yönündeki genel ifadenin idari ve yargısal denetime elverişli olmadığı,
- Şikâyet başvurusuna verilen cevapta da eksikliğin giderilmediği
tespit edilmiştir.
Yönetmelik Maddesine Atıf Tek Başına Gerekçe Sayılmaz
Kurul, idarenin kararında yalnızca Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 59’uncu maddesine yer vermesinin yeterli olmadığını belirtmiştir.
Çünkü söz konusu madde, tekliflerin değerlendirilme usulünü düzenlemekte olup, somut olayda hangi sebeple açıklamanın uygun bulunmadığını ortaya koymamaktadır.
Başka bir ifadeyle;
yalnızca mevzuat hükmünü tekrar etmek, bireysel idari işlemin gerekçesini oluşturmaz.
Gerekçesiz Ret Hukuka Aykırıdır
Kurul, gerekçesiz ret işleminin;
- 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 40’ıncı maddesine,
- Hukuk devleti ilkesine,
- Saydamlık ve denetlenebilirlik ilkelerine,
- Kamu İhale Kanunu’nun 5’inci maddesinde düzenlenen temel ilkelere
aykırı olduğuna hükmetmiştir.
İhale komisyonu kararlarının, hem isteklilerin hangi nedenle elendiğini anlayabileceği hem de yargı mercilerinin denetim yapabileceği ölçüde açık ve somut gerekçeler içermesi gerektiği vurgulanmıştır.
Düzeltici İşlem Kararı Verildi
Kamu İhale Kurulu, tespit edilen aykırılığın düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte olduğuna karar vermiştir.
Bu kapsamda;
- Aşırı düşük teklif açıklamalarının neden uygun bulunmadığının somut gerekçelerle ortaya konulması,
- İhale komisyonu kararının yeniden düzenlenmesi,
- Sonraki ihale işlemlerinin bu yeni gerekçeli karar esas alınarak yürütülmesi
gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
Kararın Önemi
Bu karar, kamu ihale uygulamalarında önemli bir ilkeyi bir kez daha ortaya koymaktadır.
İdareler, aşırı düşük teklif açıklamalarını reddederken yalnızca “uygun görülmedi” veya “hizmet kriterlerini karşılamıyor” şeklindeki soyut ifadelerle yetinemez.
Her bir maliyet bileşeni, belge veya açıklamanın neden yeterli bulunmadığı açıkça belirtilmeli; ret işlemi somut, denetlenebilir ve gerekçeli olmalıdır.
Sonuç
2026/UH.I-1543 sayılı Kamu İhale Kurulu kararı, aşırı düşük teklif değerlendirmelerinde gerekçeli karar ilkesinin önemini bir kez daha ortaya koymuştur.
İhale komisyonlarının, isteklilerin sunduğu açıklamaları hangi somut nedenlerle yetersiz bulduklarını ayrıntılı şekilde ortaya koymaları zorunludur. Aksi halde tesis edilen ret işlemleri hukuka aykırı sayılacak ve düzeltici işlem kararı verilmesi gündeme gelecektir.
