Sözleşmenin Haksız Feshi Araştırılmadan Yasaklama Kararı Verilemez
Kamu ihale sözleşmelerinde yüklenicinin taahhüdünü süresinde yerine getirmediği iddiasıyla sözleşmenin feshedilmesi ve buna bağlı olarak ihalelerden yasaklama kararı verilmesi, ancak olayın tüm yönleriyle ortaya konulması halinde mümkündür.
Danıştay’ın önemli kararında, idarenin kendi yükümlülüklerini zamanında yerine getirip getirmediği ve sözleşmenin gerçekten haklı nedenle feshedilip edilmediği araştırılmadan verilen yasaklama kararının hukuka uygun olmadığı vurgulanmıştır.
Uyuşmazlığın Konusu
İdare, yüklenicinin işi süresinde tamamlamadığını ileri sürerek sözleşmeyi feshetmiş ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu kapsamında ihalelerden yasaklama işlemi tesis etmiştir.
Yüklenici ise gecikmenin kendi kusurundan değil, idarenin sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmemesinden kaynaklandığını savunmuştur.
Bilirkişi Raporlarında Dikkat Çeken Tespitler
Adli yargıda görülen alacak davasında hazırlanan bilirkişi raporlarında idarenin önemli eksiklikleri bulunduğu tespit edilmiştir.
Rapora göre;
- İnşaat için gerekli malzeme ocak izinleri zamanında alınmamıştır.
- Malzeme ocaklarına ulaşımı sağlayacak yollar fesih tarihine kadar tamamlanmamıştır.
- Köy içi yollarının kullanılması iş programına ve sözleşmeye uygun olmamıştır.
- Kazı yapılmadan dolgu yapılmasına yönelik idare talimatlarının teknik açıdan uygun olmadığı belirtilmiştir.
Bunun yanında yüklenicinin fesih tarihine kadar işin %64,30’unu tamamladığı, kalan kısmın ise %35,70 olduğu tespit edilmiştir.
Bilirkişiler, fesih tarihi ile revize iş programındaki bitiş tarihi arasında yaklaşık 165 günlük süre bulunduğunu, bu süreçte iş gücü artırılarak veya cezalı çalışma yöntemiyle işin tamamlanmasının mümkün olabileceğini değerlendirmiştir.
Bu nedenle sözleşmenin feshinin haklı olmadığı yönünde görüş bildirilmiştir.
Danıştay’ın Değerlendirmesi
Danıştay, uyuşmazlığın çözümünün yalnızca işin gecikip gecikmediğine değil;
- yüklenicinin taahhüdünü gerçekten sözleşmeye aykırı biçimde yerine getirip getirmediğinin,
- gecikmede idarenin kusurunun bulunup bulunmadığının,
- sözleşmenin haklı nedenle feshedilip edilmediğinin
ayrıntılı şekilde araştırılmasına bağlı olduğunu belirtmiştir.
Mahkemenin bilirkişi raporlarında yer alan bu önemli tespitleri yeterince değerlendirmeden karar verdiği ifade edilmiştir.
Bu nedenle eksik incelemeye dayalı ret kararında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Kararın Önemi
Bu karar, ihalelerden yasaklama işlemlerinin otomatik olarak uygulanamayacağını göstermektedir.
İdarenin;
- yer teslimini zamanında yapıp yapmadığı,
- gerekli izinleri alıp almadığı,
- yüklenicinin çalışmasını engelleyen işlemlerinin bulunup bulunmadığı,
- sözleşme feshinin gerçekten haklı sebebe dayanıp dayanmadığı
öncelikle ortaya konulmalıdır.
Bu hususlar araştırılmadan yalnızca işin süresinde tamamlanmadığı gerekçesiyle yasaklama kararı verilmesi hukuka uygun kabul edilmemektedir.
Sonuç
Danıştay, sözleşmenin haklı nedenle feshedilip edilmediği yeterince araştırılmadan ihalelerden yasaklama kararı verilemeyeceğini açıkça ortaya koymuştur.
Özellikle bilirkişi raporlarının idarenin kusurunu ortaya koyduğu durumlarda, sözleşme feshinin hukuka uygunluğu ayrıntılı biçimde incelenmeli; bu değerlendirme yapılmadan tesis edilen yasaklama işlemleri hukuki dayanaktan yoksun kalacaktır.
Meta Açıklaması:
Danıştay kararına göre, sözleşmenin haksız feshedilip feshedilmediği araştırılmadan ihalelerden yasaklama kararı verilemez. İdarenin kusuru ve bilirkişi raporları birlikte değerlendirilmelidir.
Odak Kelimesi:
Sözleşmenin haksız feshi nedeniyle yasaklama
Etiketler:
sözleşmenin haksız feshi, ihalelerden yasaklama, 4735 sayılı Kanun, Danıştay kararı, kamu ihale hukuku, yüklenici sorumluluğu, idarenin kusuru, yer teslimi, sözleşme feshi, bilirkişi raporu
