Aşırı Düşük Teklif Açıklamalarında Kendi Malı İş Makinesi İçin Asgari Maliyet Nasıl Hesaplanır?
Kamu İhale Kurulu, aşırı düşük teklif açıklamalarında isteklinin kendi malı olan iş makinelerinin maliyet hesabına ilişkin önemli bir değerlendirmede bulunmuştur. Kararda, satın alma bedelinin tek başına esas alınamayacağı, Kamu İhale Genel Tebliği’nde belirlenen asgari maliyet sınırının dikkate alınmasının zorunlu olduğu vurgulanmıştır.
Tebliğ Farklı Hesaplama Yöntemleri Öngörmektedir
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 45.1.13.17’nci maddesine göre, isteklinin kendi malı olan iş makinesi için yapılacak açıklamalarda, iş makinesinin amortisman süresinin dolup dolmadığına göre farklı yöntemler uygulanmaktadır.
1. Amortisman Süresi Dolmuşsa
İş makinesinin amortisman süresi sona ermişse;
- amortisman süresinin dolduğunu gösteren belgelerin sunulması,
- resmi rayiç bedelin amortisman maliyeti katsayısı hariç diğer makine maliyet katsayıları ile çarpılması sonucu bulunan tutarın açıklamada kullanılması
gerekmektedir.
2. Amortisman Süresi Dolmamışsa
Amortisman süresi henüz dolmamış iş makinelerinde ise kural olarak;
- iş makinesinin satın alma bedeli,
- analiz girdi miktarı ile çarpılarak
maliyet hesabı yapılmaktadır.
Ancak bu durum, satın alma bedelinin her zaman esas alınabileceği anlamına gelmemektedir.
Tebliğ Asgari Maliyet Sınırı Getirmektedir
Kurul kararında vurgulandığı üzere, amortisman süresinin dolup dolmadığına bakılmaksızın yapılan hesaplama sonucunda bulunan tutar;
iş makinesinin güncel resmi rayici ile amortisman maliyeti katsayısı hariç makine katsayılarının çarpımı sonucu hesaplanan asgari maliyetin altında olamaz.
Dolayısıyla Tebliğ, açıklamalarda kullanılabilecek en düşük maliyet tutarını belirlemektedir.
Somut Olayda Ne Oldu?
İhale üzerinde bırakılan iş ortaklığı tarafından kendi malı olan;
Paletli Ekskavatör (260-299 HP, maksimum 2,5 m³)
için;
- Satın alma bedeli: 3.855.966,84 TL
- Güncel resmi rayiç: 9.990.000,00 TL
olarak açıklama yapılmıştır.
Ancak resmi rayiç ile Tebliğ’de öngörülen makine katsayıları kullanılarak yapılan hesaplamada açıklamada esas alınabilecek asgari maliyetin 5.141.052,63 TL olduğu tespit edilmiştir.
Başka bir ifadeyle, satın alma bedeli bu asgari tutarın altında kaldığından doğrudan satın alma bedeli esas alınamamaktadır.
Kamu İhale Kurulu’nun Değerlendirmesi
Kurul, Tebliğ’in 45.1.13.17’nci maddesinin (b) bendi gereğince, iş makinesinin amortisman süresi dolmamış olsa bile açıklamanın asgari maliyet tutarı olan 5.141.052,63 TL esas alınarak yapılmasının zorunlu olduğuna karar vermiştir.
Bu nedenle istekli tarafından yapılan açıklamanın;
- Tebliğ hükümlerine uygun olduğu,
- istekliye herhangi bir fiyat avantajı sağlamadığı,
- aşırı düşük teklif açıklamasının mevzuata uygun olduğu
sonucuna ulaşılmıştır.
Sonuç
Bu karar, aşırı düşük teklif açıklamalarında kendi malı iş makinelerinin maliyet hesabında yalnızca satın alma bedeline bakılmasının yeterli olmadığını açıkça ortaya koymaktadır.
İstekliler;
- amortisman süresini,
- resmi rayiç bedelleri,
- Tebliğ’de yer alan makine maliyet katsayılarını,
- asgari maliyet sınırını
birlikte dikkate alarak açıklama hazırlamalıdır.
Aksi halde düşük satın alma bedeli esas alınarak yapılan açıklamalar mevzuata aykırı kabul edilebilecektir. Buna karşılık Tebliğ’de öngörülen asgari maliyet tutarı esas alınarak hazırlanan açıklamalar, istekliye avantaj sağlamadığı sürece hukuka uygun kabul edilmektedir.


