BAŞVURU SAHİBİ:

Burak Peyzaj İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2026/1578540 İhale Kayıt Numaralı “Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü 114 (Hakkari) ve 117 (Yüksekova) Şube Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım ve Onarım ile Kar ve Buz Mücadelesi Yapım İşi” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü tarafından 30.09.2026 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü 114 (Hakkari) ve 117 (Yüksekova) Şube Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım ve Onarım ile Kar ve Buz Mücadelesi Yapım İşi” ihalesine ilişkin olarak Burak Peyzaj İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti.nin 24.09.2026 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 30.09.2026 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 12.10.2026 tarih ve 227620 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 12.10.2026 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2026/2486 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1) Özel Teknik Şartname’nin 8.6’ncı maddesinde, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında iş kalemi/grubu analizleri ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatlarının saatlik asgari ücretin %20 fazlasından düşük olamayacağı düzenlenerek mevzuatta öngörülmeyen ilave bir maliyet yükümlülüğü getirilmesinin rekabet ve eşit muamele ilkelerine aykırılık teşkil ettiği, mevzuatta belirlenen aşırı düşük teklif açıklama sisteminin bu şekilde değiştirilmesinin mümkün olmadığı,

2) Birim Fiyat Tarifleri’nde ve Özel Teknik Şartname’nin 7’nci maddesinde, araç/personel eksikliği durumu için farklı yaptırımların düzenlendiği, hangi yaptırımın hangi şartlarda ve hangi miktarda uygulanacağının belirsiz olduğu, aynı fiil için farklı hükümlerin birlikte uygulanabilmesine imkân veren söz konusu düzenlemelerin yüklenicinin mali yükümlülüğünü öngörülemez hale getirdiği ve mevzuata aykırı olduğu,

3) Sözleşme Tasarısı’nın 33.7’nci maddesinde ceza bedellerinin Yİ-ÜFE üzerinden güncelleneceği belirtilmiş iken Özel Teknik Şartname’nin 7.1 ila 7.7’nci maddelerinde fiyat farkı endekslerinin esas alınacağının düzenlendiği, bu çelişkinin ceza tutarlarının hangi yöntemle güncelleneceğini belirsiz kıldığı ve ihale dokümanının bütünlüğünü bozduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1. Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Aşırı düşük teklifler” başlıklı 38’inci maddesinde “İhale komisyonu verilen teklifleri değerlendirdikten sonra, diğer tekliflere veya idarenin tespit ettiği yaklaşık maliyete göre teklif fiyatı aşırı düşük olanları tespit eder. Bu teklifleri reddetmeden önce, belirlediği süre içinde teklif sahiplerinden teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları yazılı olarak ister.

İhale komisyonu;

a) İmalat sürecinin, verilen hizmetin ve yapım yönteminin ekonomik olması,        

b)  Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin mal ve hizmetlerin temini veya yapım işinin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,           

c) Teklif edilen mal, hizmet veya yapım işinin özgünlüğü,        

gibi hususlarda yapılan yazılı açıklamaları dikkate alarak, aşırı düşük teklifleri değerlendirir. Bu değerlendirme sonucunda, açıklamaları yeterli görülmeyen veya yazılı açıklamada bulunmayan isteklilerin teklifleri reddedilir…” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Sınır değer tespiti ve aşırı düşük teklifler” başlıklı 45’inci maddesinde “45.1.2.2. İhale komisyonu tarafından, açıklama istenilmesi gereken iş kalemleri/gruplarına ait idarece (38.1) maddesine göre oluşturulan “sıralı analiz girdileri listesi” kullanılarak tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit ve bu tutarın altında olan analiz girdileri tespit edilecektir.

Yaklaşık maliyeti oluşturan iş kalemi/grubu analizlerindeki analiz girdilerinden, tutarı kar ve genel gider hariç analiz toplamının %3’üne eşit ve altında olanlar için isteklilerden açıklama yapılması istenilmeyecektir.

Tutarı, kar ve genel gider hariç analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olması nedeniyle sorgulamaya tabi tutulmayacak analiz girdilerinin tutarlarının kümülatif toplamının kar ve genel gider hariç analiz toplamının %15’ini aşması durumunda; en küçük tutardan itibaren kümülatif toplamda % 15’lik tutarın aşılmasına neden olan analiz girdisi belirlenecek, tutarı bu girdinin tutarından daha az olan girdiler için açıklama istenilmeyecektir.

Aynı girdinin yaklaşık maliyeti oluşturan birden fazla iş kalemi/grubunun analizinde yer alması halinde bu girdinin oranı her analiz için ayrı ayrı değerlendirilerek analiz toplamının % 3’ünün altında kalıp kalmadığına göre işlem yapılır. Herhangi bir analizdeki oranı %3’ün üstünde olan analiz girdisi için açıklama istenilecektir.

Analizlerdeki işçilik girdisi, tutarları analiz toplamının % 3’üne eşit veya altında olsa dahi, açıklama istenilmeyecek girdiler arasında yer alamaz.

45.1.2.3. İhale komisyonu teklifleri aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerden (45.1.2.1) maddesinde belirlediği iş kalemleri/grupları için isteyeceği açıklama ile ilgili yazıda, (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdilerini de belirtecektir.

İstekliler, teklifi kapsamında yer alan iş kalemleri/grupları için hazırlayacakları analizlerde (45.1.2.2) maddesine göre açıklama istenilmeyecek olan analiz girdileri de dahil analizlerini oluşturan tüm girdileri göstereceklerdir.

…

45.1.3. İsteklilerden teklifleri kapsamında analiz ve hesap cetveli sunmaları istenmeyecektir. Analizler ve hesap cetveli, Kanunun 38 inci maddesi uyarınca teklif fiyatı aşırı düşük olarak tespit edilen isteklilerin tekliflerinin önemli bileşenleri ile ilgili ayrıntıların belirlenmesi amacıyla, sadece aşırı düşük teklif sahibi isteklilerden istenecektir. Bu çerçevede; teklif fiyatının aşırı düşük olduğu tespit edilen istekliler tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenlerine ilişkin olarak yapacakları açıklama kapsamında;

 a) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde, toplam teklif bedelini oluşturan iş kalemleri ve/veya iş gruplarına ait miktarlar ve bunlara ait birim fiyatların gösterildiği hesap cetveli ile açıklama istenen iş kalemleri ve/veya iş gruplarının birim fiyatlarına ilişkin ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

 b) Teklif birim fiyatlı işlerde; açıklama istenen iş kalemlerinin birim fiyatlarına ilişkin olarak ihale dokümanında verilen analiz formatına uygun analizleri,

 sunacaklardır.

  …

45.1.4. İdare tarafından ihale dokümanı kapsamında;

a) Teklif birim fiyatlı işlerde; her bir iş kaleminin yapım şartlarına, tarif ve içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

b) Anahtar teslimi götürü bedel işlerde; iş kalemleri ve/veya iş gruplarının yapım şartlarına bağlı kalınarak, her iş kalemi/iş grubunun içeriğine göre analizde yer almasını istediği “malzeme, işçilik, makine ve diğerleri (varsa; nakliyeler, inşaat yerindeki yükleme, boşaltma, yatay ve düşey taşımalar, zamlar vb.)” sadece girdi cinslerinin belirlendiği, analiz girdileri ile miktarlarının ve tutarlarının belirtilmediği,

ilgili e-forma uygun analiz formatının isteklilere verilmesi, isteklilerin de tekliflerinin aşırı düşük olarak tespit edilerek kendilerinden açıklama istenmesi durumunda, yapacakları açıklamada sunacakları analizlerin verilen bu formata uygun olması gerekmektedir.

İdare tarafından bütün iş kalemleri/iş grupları için tek bir analiz formatı düzenlenebileceği gibi, iş kalemleri/iş gruplarının yapım şartlarına göre birden fazla analiz formatı da düzenlenebilir. Ancak bu durumda, idare ihale dokümanında hangi analiz formatının hangi iş kalemleri/iş grupları için kullanılacağını belirtmek zorundadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar ile uyumlu olmayan iş kalemleri (özel iş kalemleri) ile idarelerce tasarlanan ve birden fazla iş kalemini ihtiva eden iş kalemleri (paçal iş kalemi) için bu iş kalemlerinde bulunan analiz girdileri ve miktarlarının gösterildiği analiz formatlarının, ihale dokümanı kapsamında veya aşırı düşük tekliflere yönelik açıklama istenmesine ilişkin yazı ekinde verilmesi gerekmektedir. Ancak idarece niteliği gereği analiz formatı hazırlanamayan iş kalemlerine ilişkin isteklilerin açıklamaları kapsamında analiz sunmalarına gerek olmayıp, anılan iş kalemlerine ilişkin açıklamalar 45.1.13 maddesi uyarınca yapılabilir.

45.1.5. İsteklilerin iş kalemleri/iş grupları için kamu kurum ve kuruluşlarınca ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aya ait yayımlanmış güncel birim fiyatları veya bu fiyatlardan daha yüksek fiyatları teklif etmeleri ve söz konusu iş kalemleri/grupları için; hangi kamu kurum ve kuruluşunun birim fiyatını kullandıklarını, birim fiyat poz numarasını da yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları durumunda analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda; isteklilerin, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış “kar ve genel gider içermeyen birim fiyatların” üzerine, kendi belirledikleri “kar ve genel gideri” ilave ederek birim fiyatlarını oluşturmaları durumunda da; hangi kamu kurum ve kuruluşunun “kar ve genel gider hariç birim fiyatını” kullandıklarını ve kendi belirledikleri “kar ve genel gider” tutarını yazmak suretiyle liste halinde belirterek açıklamaları kapsamında sunmaları halinde de, söz konusu iş kalemleri/iş grupları için analiz düzenlemeleri zorunlu değildir. Bu kapsamda isteklilerin analiz düzenlemeleri zorunlu olmayan söz konusu iş kalemleri/grupları için 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına da gerek bulunmamaktadır.

…

İş kalemleri/grupları için, kamu kurum ve kuruluşlarınca yayımlanmış birim fiyatlar esas alınarak teklif sunulmuş olmakla birlikte; yukarıda belirtildiği şekliyle liste halinde belirtilmemesi durumunda, söz konusu iş kalemleri/grupları için analiz sunulması zorunludur.

İlan veya davet tarihinde, bu tarihin içinde bulunduğu aya ait güncel birim fiyatların yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından son yayımlanmış birim fiyatlar kullanılabilir.

45.1.6. Analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından belirlenerek ilan veya davet tarihinin içinde bulunduğu aya ait yayımlanmış güncel rayiçleri kullanan ve söz konusu rayiçleri poz numaralarını da belirtmek suretiyle liste halinde sunan isteklilerin, söz konusu rayiçlere ilişkin olarak 45.1.13 maddesinde belirtilen belgeleri sunmalarına gerek bulunmamaktadır.

İlan veya davet tarihinde, bu tarihin içinde bulunduğu aya ait güncel rayiçlerin yayımlanmamış olması durumunda, istekli tarafından son yayımlanmış rayiçler kullanılabilir.

45.1.7. İstekliler tarafından, inşaat iş kalemleri/iş grupları dışında yer alan sıhhi tesisat, kalorifer tesisatı, müşterek tesisat, havalandırma, brülör, asansör, elektrik tesisatı vb. iş kalemleri/iş gruplarına ait analiz sunulması yerine bu iş kalemi/iş gruplarına ait malzeme ve montaj bedelini ayrı ayrı gösterecek şekilde açıklama yapılması kabul edilecektir.

45.1.8. Aşırı düşük teklifine ilişkin olarak yaptığı açıklamada sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait teklifler reddedilecektir. Analizler üzerinde yapılan incelemede; çarpım ve toplamlarda hesaplama hatası bulunması durumunda, analiz girdilerine ait fiyatlar esas alınarak, hesaplama hatası ihale komisyonu tarafından re’sen düzeltilir. Bu şekilde düzeltilmiş analiz fiyatı, teklif fiyatın üzerinde olan isteklilerin teklifleri reddedilir.

45.1.9. İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamaz.

…

45.1.13. Teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanunun 38 inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerekmektedir. …” açıklaması,

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe/alıma ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu işin/alımın;

a) Adı: Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü 114 (Hakkari) ve 117 (Yüksekova) Şube Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım ve Onarım İle Kar ve Buz Mücadelesi Yapım İşi

b) Türü: Yapım işi

c) İlgili Uygulama Yönetmeliği: Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği

ç) Miktarı:

18.000 ton yama yapılması, 20.000 ton serim yapılması, 40.000 m³ sanat yapıları temizliği yapılması ile nev’i miktarı birim fiyat teklif cetvelinde belirtilen diğer kalemler

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

d) İşin yapılacağı/malın teslim edileceği yer: Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü 114 (Hakkari) ve 117 (Yüksekova) Şube Şeflikleri Yolları” düzenlemesi,

“Aşırı düşük teklifler” başlıklı 31’inci maddesinde “31.1. Teklifi sınır değerin altında kalan isteklilerden Kanunun 38 inci maddesine göre açıklama istenecektir. Bu kapsamda; ihale komisyonu sınır değerin altında kalan teklifleri aşırı düşük teklif olarak tespit eder ve bu teklif sahiplerinden Kurum tarafından belirlenen kriterlere göre teklifte önemli olduğunu tespit ettiği bileşenler ile ilgili ayrıntıları ister. İhale komisyonu;

a) Yapım yönteminin ekonomik olması,

b) Seçilen teknik çözümler ve teklif sahibinin işin yerine getirilmesinde kullanacağı avantajlı koşullar,

c) Teklif edilen işin özgünlüğü,

gibi hususlarda yapılan açıklamaları dikkate alarak aşırı düşük teklifleri değerlendirir.” düzenlemesi,  

Özel Teknik Şartname’nin 8.6’ncı maddesinde “İşçi Ücretleri ile İlgili Hükümler: Yüklenici firmada çalıştırılacak personelin aylık maaşları, yürürlükte olan brüt asgari ücretin %20 fazlasından az olmayacaktır. Ayrıca, aşırı düşük teklife ilişkin açıklamada; İş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatları, ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin %20 fazlasının altında olması halinde kabul edilmeyecektir. Personelin aylık maaşları, yürürlükte olan brüt asgari ücretin minimum %20 fazlası ödenmediği takdirde; bu miktar hakedişten kesilecektir.

İlave olarak bu miktar kadar ilave cezai işlem uygulanacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.  

30.09.2026 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan başvuruya konu “Karayolları 11. Bölge Müdürlüğü 114 (Hakkari) ve 117 (Yüksekova) Şube Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım ve Onarım ile Kar ve Buz Mücadelesi Yapım İşi” ihalesine 19 isteklinin katıldığı, başvuru sahibinin ihaleye teklif vermediği anlaşılmıştır.    

Başvuru sahibinin iddiasında, Özel Teknik Şartname’nin 8.6’ncı maddesinde yer alan, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında iş kalemi/grubu analizleri ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatlarının saatlik asgari ücretin %20 fazlasından düşük olamayacağı yönündeki düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

Yapılan incelemede, idarece yaklaşık maliyetin dayanağı olarak hazırlanan analizlerde yer alan işçilik (düz işçi (inşaat işçisi), erbap işçi, formen, yağcı, şoför, makinist) fiyatları için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından ilan tarihinin içinde bulunduğu aya (2026 Ağustos) ait rayiçlerin esas alındığı, ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin %20 fazlasının 176,16 TL olduğu ve bu tutarın, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca belirlenmiş işçilik rayiçlerinin altında olduğu anlaşılmıştır.

Kamu İhale Genel Tebliği hükümleri uyarınca, teklifi aşırı düşük bulunan isteklilerin, tekliflerinde önemli olduğu tespit edilen bileşenler ile ilgili olarak 4734 sayılı Kanun’un 38’inci maddesi uyarınca yapacakları açıklamada, sorgulamaya konu iş kalemlerine/gruplarına ilişkin analizler ile bu analizlere dayanak teşkil eden bilgi ve belgeleri sunmaları gerektiği; sunduğu analizler, ihale dokümanı kapsamındaki analiz formatına, birim fiyat tariflerine, idarece tanımlanan yapım şartlarına veya teknik şartnameye uygun olmayan, analiz fiyat tutarları teklif fiyatların üzerinde olan isteklilere ait tekliflerin reddedileceği; iş kalemleri/gruplarına ait analizler ile yardımcı ve/veya alt analizlerde yer alan işçilik fiyatlarının ihale tarihinde yürürlükte olan saatlik asgari ücretin altında olamayacağı anlaşılmaktadır.

Genel Tebliğ’de, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan analizlerde yer alan işçilik fiyatları bakımından bir alt sınır belirlenmiş olduğu, buna karşılık, saatlik asgari ücretin üzerinde işçilik bedeli öngörülmesini yasaklayan bir hükmün bulunmadığı anlaşılmış olup, mevcut ihalede alt sınır olarak zorunlu tutulan saatlik asgari ücretin %20 fazlasının, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayımlanan güncel işçilik rayiçlerinin altında olduğu, bu haliyle söz konusu düzenlemeyle getirilen sınırlamanın objektif ve ölçülü olduğu, dolayısıyla rekabet ve eşit muamele ilkelerine aykırılık oluştuğu yönünde bir değerlendirmenin yapılamayacağı sonucuna varılmıştır. Bu nedenle başvuru sahibinin 1’inci iddiası yerinde görülmemiştir.    

2) Başvuru sahibinin 2 ve 3’üncü iddialarına ilişkin olarak:

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar ve kısaltmalar” başlıklı 3’üncü maddesinde “(1) Bu Yönetmeliğin uygulanmasında 4734 sayılı Kanunun 4 üncü maddesindeki tanımlar ile Kamu Alımlarının Elektronik Ortamda Yapılmasına İlişkin Uygulama Yönetmeliğinin 3 üncü maddesindeki tanım ve kısaltmaların yanında;

…

h) Endeks: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından yayımlanan Yurt İçi Üretici Fiyat Genel Endeksini,

…

j) Alt endeks: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan endekslerden; rayiçler için Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (2003=100) CPA 2008 kısım, bölüm ve gruplarına göre tarihsel seri tablosu ile Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi 2003=100, CPA 2008 seçilmiş sınıflar tablosunun alt sektörler itibarıyla ilgili endeksini, işçilik rayiçleri için ise Tüketici Fiyat Genel Endeksini,

ifade eder.” hükmü,

 Anılan Yönetmelik’in “İhale ve ön yeterlik dokümanının içeriği” başlıklı 13’üncü maddesinin üçüncü fıkrasında “İhale veya ön yeterlik dokümanında yapılan düzenlemeler birbirine aykırı olamaz.” hükmü,

İdari Şartname’nin “Fiyat farkı” başlıklı 43’üncü maddesinde “43.1. İhale konusu iş için sözleşmenin uygulanması sırasında aşağıdaki esaslara göre fiyat farkı hesaplanacaktır.

43.1.1.

Fiyat farkı aşağıdaki formüle göre hesaplanır:
F = An x B x ( Pn-1)
Pn= a İn/İo+b1 Çn/Ço+b2 Dn/Do+b3 AYn/AYo+b4 Yn/Yo+b5 Kn/Ko+b6 Gn/Go+c Mn/Mo
Formülde yer alan;
F: Fiyat farkını (TL),

An: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hakedişte; birim fiyatlı işlerde uygulama ayında gerçekleşen iş kalemleri ve ihzarat miktarlarının sözleşme birim fiyatlarıyla çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL), anahtar teslimi götürü bedel işlerde ise uygulama ayında gerçekleşen ilerleme yüzdesiyle sözleşme bedelinin çarpılması sonucu bulunan tutarı (TL),

B: 0,90 sabit katsayısını,

Pn: İlk geçici hakedişte (n=1) olmak üzere (n) inci hakedişte, fiyat farkı hesabında kullanılan temel endeksler ve güncel endeksler ile girdilerin ağırlık oranlarını temsil eden sabit katsayıların yukarıdaki formüle uygulanması sonucu bulunan fiyat farkı katsayısını,

ifade eder.

Endeks tablosu: Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan yurt içi üretici fiyat endeksi, 2003=100, CPA 2008 kısım, bölüm ve gruplarına göre tarihsel seri tablosu veya yurt içi üretici fiyat endeksi, 2003=100, CPA 2008 seçilmiş sınıflar tablosudur.

Formüldeki sabit katsayılar ile temel endeksler(o) ve güncel endeksler(n):

” düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşme Tasarısı’nın “Fiyat farkı ödenmesi ve hesaplanması şartları” başlıklı 14’üncü maddesinde, İdari Şartname’nin yukarıda aktarılan 43’üncü maddesiyle aynı yönde düzenleme yapılmıştır.

Sözleşme Tasarısı’nın “Teknik personel, makine, teçhizat ve ekipman bulundurulması” başlıklı 23’üncü maddesinde “23.1. Yüklenici, 23.3. maddesi uyarınca, İdareye bildirdiği teknik personelin onaylandığının kendisine bildirildiği tarihten itibaren aşağıda adet ve ünvanları belirtilen teknik personeli iş programına göre iş yerinde bulundurmak zorundadır.

23.2. Yüklenici, yukarıda adet ve mesleki unvanı belirtilen teknik personeli idareye süresinde bildirmediği veya iş programına göre iş başında bulundurmadığı takdirde;

ceza müteakiben düzenlenecek ilk hakedişten kesilir. Bu cezalar, yüklenicinin cezalı çalıştığı süre içerisinde yukarıdaki yükümlülükleri yerine getirmemesi halinde de uygulanır.

23.3. Teknik personelin idareye bildirilmesi ve iş yerinde bulundurulmasıyla ilgili hususlarda Yapım İşleri Genel Şartnamesinde yer alan hükümler uygulanır.

23.4. Yüklenici, işe başlama tarihinden itibaren aşağıda cinsi, çeşidi, adedi ve kapasitesi belirtilen makine, teçhizat ve ekipmanı iş programına uygun olarak iş yerinde bulundurmak zorundadır.

Makine Parkı listesi, İhale dokümanı ekinde verilmiştir.

23.4.1. Yüklenici, yukarıda belirtilen makine, teçhizat ve ekipmanı iş programına göre iş başında bulundurmadığı takdirde;

Uygulanacak Cezalar Özel Teknik Şartnamenin Müeyyideler ve Ceza Miktarları başlıklı 7. maddesinde belirtilmiştir. 

ceza müteakiben düzenlenecek ilk hakedişten kesilir. Bu cezalar, yüklenicinin cezalı çalıştığı süre içerisinde yukarıdaki yükümlülükleri yerine getirmemesi halinde de uygulanır.” düzenlemesi,

Sözleşme Tasarısı’nın “Diğer hususlar” başlıklı 33’üncü maddesinde “33.7. Ceza Bedellerinin Uygulanması: Madde 23.2 de yer alan ceza bedelleri; işe başlama tarihi ile cezanın uygulanacağı tarihte yayımlanmış olan Yİ-ÜFE üzerinden güncelleştirilerek uygulanacaktır.” düzenlemesi,

Özel Teknik Şartname’nin “Müeyyideler ve Ceza Miktarları” başlıklı 7’nci maddesinde “7.1. Makine ve Ataşman Eksikliği Durumunda: İş süresinin tamamında tarif edilen asgari makine parkı listesinde yer alan her bir makine veya ataşmanın istenilen tarih aralığında temin edilememesi veya arıza, operatör eksikliği gibi nedenlerle;

“KGM/BAKIM”, “KGM/TRAFİK”, “KGM/ACİLDURUM” işlerinin yapılabilmesi için zorunlu makine parkında bulunan araçlarla ilgili olarak; 24 saate kadarki gecikmelerde ve arızalarda her bir araç için, cezai işlem, 10.000,00 (on bin) TL/Gün (ihale dosyasında belirtilen fiyat farkı endeksleri ile güncellenerek) olarak uygulanır. Belirtilen iş kalemlerinde, araç eksikliği, aracın arızalanması vb. durumlarda ilgili pozlarla alakalı, analizler doğrultusunda gerekli kesintiler yapılır.

“KGM/YAMA”, “KGM/SERİM“, “KGM/HSYTEM”, “KGM/HENDEK”, “KGM/YOB” ve “KGM/HYL” işlerinde makine parkı eksikliği durumlarında cezai işlem uygulaması, iş programına göre gerçekleştirilecektir.

Kar ve buzla mücadele döneminde; makinelerde 4 saate kadarki tamir, bakım ve tedarik süresi sonrasında yaşanan gecikme durumunda; makine veya ataşman eksikse temin edilinceye, arızalı ise çalışır vaziyete getirilene kadar geçecek her araç için günlük, 10.000,00 (on bin) TL/Gün (ihale dosyasında belirtilen fiyat farkı endeksleri ile güncellenerek) cezai işlem uygulanacaktır. Ayrıca ilave olarak 4 saati geçen arıza durumlarında, ilgili araçlara her bir gün için, temin ücreti ödenmez.

7.2. Personel Eksikliği Durumunda: Yüklenicinin bu iş bünyesinde yapmayı taahhüt ettiği iş kısımları ile ilgili olarak, İdarenin ihale dosyasında belirtmiş olduğu asgari personeli iş başında bulundurması zorunludur. Yüklenici ihale kapsamında çalıştırdığı tüm personelin yıllık izin, rapor vs. durumlarını da göz önünde bulundurarak, asgari ekip ve personel sayısını sağlamak zorundadır. İstenilen personelin iş başında bulundurulmadığı takdirde her bir gün için personel başına 3.000,00 (üç bin) TL/Kişi (ihale dosyasında belirtilen fiyat farkı endeksleri ile güncellenerek) ceza uygulanacaktır. Ayrıca personel bulundurulması zorunlu pozlarla ilgili, personel eksikliği tespit edildiğinde, bahsi geçen pozlarla ilgili analizler doğrultusunda gerekli kesintiler yapılır.

7.3. Yol Kapanması Durumunda: Yüklenicinin Kar ve Buzla Mücadele işlerinde, kar yağışıyla birlikte yollardaki çalışmaları yapmaması, buzlanmayı engelleyici şekilde müdahalede bulunmaması ve/veya gecikmesi gibi yükleniciden kaynaklanan hususlardan dolayı şube yol ağındaki sorumlu olunan yol akslarından herhangi birinin 1 günde 3 saatten fazla kapalı kalması halinde durum tutanakla tespit edilerek her saat için 50.000,00 (elli bin) TL/Sa. (ihale dosyasında belirtilen fiyat farkı endeksleri ile güncellenerek) ceza uygulanacaktır.

7.4. İlave Makine Getirmemesi Durumu: İdarenin yazılı talebine rağmen asgari makine ve personelin dışında ilave makine, teçhizat, malzeme ve personel artışını sağlamaması hallerinde durum tutanakla tespit edilerek her gün için 10.000,00 (on bin) TL/Gün (ihale dosyasında belirtilen fiyat farkı endeksleri ile güncellenerek) cezai işlem uygulanacaktır.

7.5. Görevi İhmal Etmesi Durumu: Yüklenicinin taahhüdünü yerine getirmemesi veya eksik yapması, yapılan iş programında gecikmeye neden olması, verilen talimatlara uymaması durumlarında verilen iş özel teknik şartnameye uygun şekilde tamamlanıncaya kadar geçen her gün için 10.000,00 (on bin) TL/Gün (ihale dosyasında belirtilen fiyat farkı endeksleri ile güncellenerek) cezai işlem uygulanacaktır.

7.6. İdare Malı Malzemelerin Uygunsuz Kullanımı Durumu: Yüklenicinin idare malı malzemeleri ve özellikle yama malzemesini uygunsuz şekilde kullanması durumlarında verilen idare malı malzeme bedeli hakedişten kesilerek, 10.000,00 (on bin) TL/Gün (ihale dosyasında belirtilen fiyat farkı endeksleri ile güncellenerek) cezai işlem uygulanacaktır.

7.7. Kar ve buzla mücadele çalışmalarında görev alacak araçlarla ilgili olarak; Taşıt Uygunluk Belgesinde yer alan zorunlu kısımlar harici eksikliklerin giderilmediği her gün için 3.000 (Üç Bin)-TL/GÜN Kişi (ihale dosyasında belirtilen fiyat farkı endeksleri ile güncellenerek) cezai işlem uygulanacaktır. …” düzenlemesi,

Birim Fiyat Tarifleri’nde “KGM/TRAFİK: MUHTELİF TRAFİK GÜVENLİĞİ İŞLERİNİN YAPILMASI

Birim Fiyat Tarifine Dâhil Olan Masraflar:

…

6. İş başında ve depo yerinde her türlü yatay taşıma yapması karşılığı ile aşağıda “Birim Fiyata Dâhil Olmayan Masraflar” başlığı altında sayılanlar dışında kalan diğer bütün işlerin ve nakliyelerin en az 1 adet yol kenar dikmesi ve levha direği çakma aparatlı kamyon, 1 sürücü ve 2 düz işçi ile yapılması için gerekli her türlü işçilik, maaş, fazla mesai, malzeme, makine, alet ve edevat masrafları Müteahhit kârı ve genel masraflar.

…

KGM/ACİLDURUM: TRAFİK KAZALARI İLE ACİL DURUMLARA MÜDAHALE İŞLERİNİN YAPILMASI

Birim Fiyat Tarifine Dâhil Olan Masraflar:

…

9. İş başında ve depo yerinde her türlü yatay taşıma yapması karşılığı ile aşağıda “Birim Fiyata Dâhil Olmayan Masraflar” başlığı altında sayılanlar dışında kalan diğer bütün işlerin ve nakliyelerin en az 1 adet ön süpürgeli kamyonet, 1 sürücü ve 2 düz işçi ile (2 vardiya olacak şekilde) yapılması için gerekli her türlü işçilik, maaş, fazla mesai, malzeme, makine, alet ve edevat masrafları Müteahhit kârı ve genel masraflar.

…

KGM/BAKIM: MUHTELİF BAKIM İŞLERİNİN YAPILMASI (Kamyonet ile)

Birim Fiyat Tarifine Dâhil Olan Masraflar:

…

15. İş başında ve depo yerinde her türlü yatay taşıma yapması karşılığı ile aşağıda “Birim Fiyata Dâhil Olmayan Masraflar” başlığı altında sayılanlar dışında kalan diğer bütün işlerin ve nakliyelerin en az 1 adet kamyonet, 1 sürücü ve 5 düz işçi ile yapılması için gerekli her türlü işçilik, maaş, fazla mesai, malzeme, makine, alet ve edevat masrafları Müteahhit kârı ve genel masraflar.” düzenlemesi,

Birim Fiyat Tarifleri’nin “Eksik Araç-Personel Kesintisi” başlıklı bölümünde, “…

İşe başlama tarihinden iş bitim tarihine kadar asgari personel sayısının sağlanmadığı, eksik personel ile çalışıldığının tespit edilmesi ve işin başından sonuna kadar bulundurulması gereken makine parkı listesinden eksik araç bulunması durumunda; sahada çalışmadığı ya da bulunmadığı tespit edilen işçi personel ya da araç için; personel ya da araç başına yapılacak kesinti miktarları yukarıdaki tabloda belirtilmiştir.

Tespit edilen eksikliklerin idarece belirlenen süre zarfında tamamlanmaması, iş programının gerisinde kalınması, eksiklikler nedeniyle trafik güvenliğinin tehlikeye düşmesi durumunda Özel Teknik Şartname’nin 7. maddesinde belirtilen müeyyideler de ayrıca uygulanacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ait Sözleşme Tasarısı’nın 23.2’nci maddesinde, yüklenicinin iş programına göre iş başında bulundurması gereken teknik personeli bulundurmaması halinde şantiye şefi için 11.600 TL/gün, diğer teknik personel için 7.450 TL/gün ceza uygulanacağı; anılan Tasarı’nın 33’üncü maddesinde, 23.2’nci maddede yer alan ceza bedellerinin işe başlama tarihi ile cezanın uygulanacağı tarihte yayımlanmış olan Yİ-ÜFE üzerinden güncellenerek uygulanacağı belirtilmiştir.   

Diğer taraftan, Sözleşme Tasarısı’nın 23.4.1’inci maddesinde Özel Teknik Şartname’nin “Müeyyideler ve Ceza Miktarları” başlıklı 7’nci maddesinde düzenlenen cezalara atıf yapılmış olup, söz konusu 7’nci maddede, başvuru sahibinin iddiasına konu araç/personel eksikliği durumlarına ilişkin olarak; KGM/BAKIM”, “KGM/TRAFİK”, “KGM/ACİLDURUM” pozları kapsamındaki işlerin yapılabilmesi için kullanılacak araçlara yönelik gecikmelerde ve arızalarda araç başına günlük 10.000,00 (on bin) TL ceza uygulanacağı, “KGM/YAMA”, “KGM/SERİM“, “KGM/HSYTEM”, “KGM/HENDEK”, “KGM/YOB” ve “KGM/HYL” pozlarına ait işlerdeki makine eksikliği durumlarında cezai işlem uygulamasının iş programına göre gerçekleştirileceği, kar ve buzla mücadele döneminde belirtilen cezanın 4 saati aşan gecikme yaşanması durumunda uygulanacağı, personel eksikliği durumunda ise iş başında bulundurulmayan personel için günlük 3.000,00 (üç bin) TL ceza uygulanacağı; bahse konu Şartname maddesinde, maktu olarak tespit edilen ceza tutarlarının ihale dokümanında belirtilen fiyat farkı endeksleri üzerinden güncellenerek uygulanacağının belirtildiği anlaşılmıştır.

Ayrıca, Birim Fiyat Tarifleri’nde, KGM/BAKIM”, “KGM/TRAFİK”, “KGM/ACİLDURUM” pozları kapsamındaki işlerde eksik araç veya işçi bulundurulması durumunda, ilgili poza ait birim fiyat üzerinden yapılacak farklı oranlardaki kesinti miktarlarının düzenlendiği tablolara yer verildiği görülmüştür.

İhale konusu işin, yol bakım ve onarımı ile kar ve buzla mücadele işi olduğu anlaşılmış olup ihale dokümanı incelendiğinde, işin yürütülmesi için gerekli personel ve araçların eksikliği durumunda uygulanacak cezalar konusunda Sözleşme Tasarısı, Özel Teknik Şartname ve Birim Fiyat Tarifleri’nde düzenlemelere yer verildiği, bu düzenlemelere göre;

  Teknik personel (şantiye şefi ve diğer teknik personel) eksikliği halinde, Sözleşme Tasarısı’nın 23.2’nci maddesinde belirtilen cezaların uygulanacağı ve bu cezaların 33’üncü maddede öngörülen yöntem uyarınca Yİ-ÜFE üzerinden güncelleneceği, teknik personel eksikliği dışındaki araç/personel eksikliği fiilleri için ise Özel Teknik Şartname’nin “Müeyyideler ve Ceza Miktarları” başlıklı 7’nci maddesine atıfta bulunulduğu, Özel Teknik Şartname’nin 7’nci maddesine göre, teknik personel dışında kalan personel ile araç eksikliği hallerinde, belirlenen maktu cezaların uygulanacağı ve bu cezaların aynı maddede öngörülen yöntem uyarınca fiyat farkı endeksleri üzerinden güncelleneceği, ayrıca Birim Fiyat Tarifleri’nde yer alan ilgili düzenlemeler uyarınca “KGM/BAKIM”, “KGM/TRAFİK”, “KGM/ACİLDURUM” pozları kapsamındaki işlerde eksik araç veya işçi bulundurulması halinde ilgili poza ait birim fiyat üzerinden belli oranda kesinti yapılacağı anlaşılmaktadır.

  Netice itibarı ile, başvuru konusu ihalede araç/personel eksikliği durumlarına ilişkin olarak; teknik personel eksikliği durumunda Sözleşme Tasarısı’nda yer alan cezaların, diğer personel ve araç eksikliklerinde ise Özel Teknik Şartname’de ve Birim Fiyat Tarifleri’nde belirlenen cezaların hangi koşullarda ve miktarlarda uygulanacağının düzenlenmiş olduğu, ceza tutarlarının güncellenmesi hususunda, teknik personel eksikliğinde uygulanacak cezalar bakımından Yİ-ÜFE üzerinden, diğer personel ve araç eksikliği durumlarında uygulanacak cezalar bakımından ise dokümanda yer alan fiyat farkı endeksleri üzerinden güncelleme yapılacağının anlaşıldığı, dolayısıyla itiraza konu düzenlemelerde tekliflerin verilmesine veya sözleşmenin uygulanmasına etki edecek bir çelişki veya belirsizliğin bulunmadığı sonucuna varılmış olup başvuru sahibinin aksi yöndeki iddiaları yerinde görülmemiştir.      

Öte yandan, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafında “İtirazen şikâyet başvuru bedelinin, itirazen şikâyet başvuru dilekçesinde yer verilen iddialar dikkate alınarak belirlenecek haklılık oranına karşılık gelen kısmının Kurul kararı ile başvuru sahibine iadesine karar verilir. Ancak Kurum tarafından 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (c) bendi uyarınca başvurunun reddine veya eşit muamele ilkesi yönünden yapılan inceleme sonucunda 54 üncü maddenin onbirinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri uyarınca ihalenin iptaline veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verilmesi halinde başvuru bedeli iade edilmez. …” hükmü yer almaktadır.

Bu çerçevede yapılan incelemede, başvuru sahibinin ileri sürdüğü iddialarında haklı bulunmadığı tespit edilmiş olup, Kanun’da öngörülen şekilde bir haklılık oranı oluşmamıştır. Bu nedenle, 4734 sayılı Kanun’un 53’üncü maddesinin (j) fıkrasının dördüncü paragrafı uyarınca itirazen şikayet başvuru bedelinin iadesinin mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen otuz gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.