Birim Fiyat Teklif Cetvelindeki İşçilik ve Yemek Gideri Dağılımına İlişkin İddiaların Değerlendirilmesi

Başvuru sahibi tarafından sunulan birim fiyat teklif cetvelinde;

• Yemek kalemlerinde düşük,

• İşçilik kalemlerinde ise yüksek teklif verildiği,

• Teklifin yaklaşık %90’ının işçilik maliyetinden oluştuğu,

• Bu durumun 4734 sayılı Kanun’un 62’nci maddesine aykırılık teşkil ettiği,

• Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 9’uncu maddesinde belirlenen %7 kâr sınırının aşıldığı,

• İdari Şartname’de yer alan fiyat farkı düzenlemesinin işçiliğe ilişkin olması nedeniyle işçiliğe yüksek teklif verilmesinin kamu zararına yol açacağı

iddia edilmiştir.

1. 4734 Sayılı Kanun’un 62’nci Maddesi Açısından Değerlendirme

4734 sayılı Kanun’un “İdarelerce uyulması gereken diğer kurallar” başlıklı 62’nci maddesi:

• İdarelerin ihaleye çıkmadan önce uyması gereken kuralları düzenlemekte,

• Maddenin (e) bendinde ise personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları ve buna yol açacak uygulamalar tanımlanmaktadır.

Dolayısıyla, söz konusu hüküm:

• İsteklilerin tekliflerinin içeriğini sınırlayan bir hüküm değil;

• İdarenin hangi tür hizmet alımına çıkabileceğine yönelik bir düzenlemedir.

Bu nedenle, bir isteklinin işçilik maliyetine yüksek oran ayırması, tek başına Kanun’un 62’nci maddesi kapsamında ihlal oluşturmaz.

2. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 9’uncu Maddesi Açısından Değerlendirme

Yönetmeliğin 9’uncu maddesi:

• yaklaşık maliyetin hesaplanmasına ilişkin olup,

• İdare tarafından hesaplanacak yaklaşık maliyete eklenecek yüklenici kârının %7’yi geçemeyeceğini düzenlemektedir.

Bu hüküm:

• isteklilerin tekliflerini değil,

• yalnızca idarenin yaklaşık maliyet hesaplamasını bağlar.

Dolayısıyla isteklilerin kâr oranına ilişkin herhangi bir sınırlama bulunmamaktadır.

3. İşçilik Giderlerine İlişkin Asgari Sınır (Tebliğ 78.3.1)

Kamu İhale Genel Tebliği’nin 78.3.1’inci maddesine göre:

• Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımlarında dahi,

• Teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik yer alıyorsa,

• Birim fiyat teklif cetvelindeki her işçilik kaleminde asgari işçilik maliyetinin altına düşülmesi yasaktır.

Buna karşılık:

• Azami işçilik maliyetine ilişkin sınırlayıcı bir düzenleme bulunmamaktadır.

Yani istekliler:

• Asgari işçilik maliyetinin altına inemez,

• Ancak üst sınır tamamen isteklinin ticari takdirine bırakılmıştır.

4. İddiaların Değerlendirilmesi

Yukarıdaki mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde:

• İşçilik kalemlerinde yüksek teklif verilmesi,

• Yemek kalemlerinde düşük teklif verilmesi,

• Teklifin %90’ının işçilik maliyetinden oluşması,

• Kâr oranının yüksek olması,

• Fiyat farkı düzenlemesinden dolayı idarenin ileride daha fazla ödeme yapma ihtimali

tek başına mevzuata aykırılık teşkil etmemektedir.

Çünkü:

1. Mevzuatta işçilik maliyeti için yalnızca alt sınır düzenlenmiş; üst sınır öngörülmemiştir.

2. İstekliler, ticari takdirleri uyarınca fiyatlarını serbestçe belirleyebilir.

3. Yönetmelik ve Kanun hükümleri, isteklilerin teklif kompozisyonuna müdahale etmemektedir.

Bu kapsamda, başvuru sahibinin iddiası hukuki dayanaktan yoksundur.

Sonuç

İddialar değerlendirildiğinde:

• Söz konusu isteklinin birim fiyat teklif cetvelindeki dağılımın mevzuata aykırı olmadığı,

• İşçilik maliyetinin yüksek olmasının mevzuatta yasaklanmadığı,

• %7 kâr sınırının yalnızca idarenin yaklaşık maliyet hesaplamasına yönelik olduğu,

• Dolayısıyla başvuru sahibinin iddiasının yerinde olmadığı

sonucuna varılmıştır.