EKAP’ta Geçici Teminat Hatası Nedeniyle Yasaklama Talebinin Hukuki Değerlendirmesi

0
410
Makaleyi Kendi Sosyal Medyanızda Paylaşmak İçin Tıklayın

EKAP’ta Geçici Teminat Hatası Nedeniyle Yasaklama Talebinin Hukuki Değerlendirmesi

Giriş

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında ihale süreçleri, yalnızca şekli kurallara değil aynı zamanda ölçülülük, orantılılık ve kamu yararı ilkelerine de tabidir. Özellikle EKAP üzerinden yapılan belge yüklemeleri, son yıllarda pek çok uyuşmazlığa konu olmakta; teknik veya maddi hataların yasak fiil kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği tartışma yaratmaktadır. Bu makalede, verilen yasal metin temel alınarak geçici teminatın hatalı yüklenmesi, fesat karıştırma iddiası ve ihalelere katılmaktan yasaklama süreci hukuki açıdan ele alınmaktadır.


İtirazen Şikâyetin Konusu ve İddialar

Başvuru sahibi istekli;

  • Geçici teminat bilgilerinin EKAP’a sehven yanlış belge olarak yüklendiğini,

  • Bu durumun kasıt içermeyen teknik bir hata olduğunu,

  • İdare tarafından bu hatanın Kamu İhale Kanunu’nun 17’nci maddesi kapsamında değerlendirilerek yasaklama talebine konu edilmesinin ölçüsüz olduğunu,

ileri sürmüştür.


Kamu İhale Kanunu’nda İlgili Düzenlemeler

Yasak Fiil ve Davranışlar

Kanun’un 17’nci maddesinde;

  • İhaleye fesat karıştırmak,

  • Rekabeti veya ihale kararını etkileyecek davranışlarda bulunmak

yasak fiiller arasında sayılmıştır. Bu fiillerin varlığı halinde ihalelere katılmaktan yasaklama yaptırımı gündeme gelmektedir.

Geçici Teminat Zorunluluğu

Kanun’un 33’üncü maddesi ve İdari Şartname hükümleri uyarınca isteklilerin, teklif bedelinin en az %3’ü oranında geçici teminat sunmaları zorunludur. Ancak bu yükümlülüğün ihlali her durumda kasıtlı bir fiil olarak kabul edilemez.


EKAP’ta Yanlış Belge Yüklenmesi: Teknik Hata mı, Yasak Fiil mi?

Somut olayda;

  • Başvuru sahibi, nakit teminat yerine iş bitirme belgesi, fatura ve SGK hizmet listelerini EKAP’a yüklemiştir.

  • Ancak yapılan incelemede, teminatın hiç yatırılmadığı anlaşılmıştır.

İdare bu durumu, Kamu İhale Kurulu’nun 03.09.2025 tarihli kararı doğrultusunda fesat karıştırma ve rekabeti etkileme kapsamında değerlendirmiştir.


Kamu İhale Kurulu Kararının Somut Olayla Uyumsuzluğu

Kurul kararlarında dikkat çekilen temel kriterler şunlardır:

  • Teklif bedelleri ile yaklaşık maliyet arasında bariz yakınlık,

  • İstekliler arasında irade birliği veya anlaşma şüphesi,

  • Şikâyet yoluyla ihale sürecinin kasıtlı olarak uzatılması.

İncelenen ihalede ise;

  • Başvuru sahibinin teklifi: 9.442.000,00 TL,

  • Yaklaşık maliyet: 2.559.726,20 TL,

  • Diğer isteklinin teklifi: 2.183.462,50 TL.

Bu rakamlar arasında herhangi bir yakınlık veya uyum bulunmamaktadır. Dolayısıyla irade birliği veya rekabeti etkileme iddiasını destekleyen somut bir unsur mevcut değildir.


Hukuki Değerlendirme ve Sonuç

Yapılan değerlendirme sonucunda;

  • EKAP’a yanlış belge yüklenmesi tek başına 17’nci madde kapsamına giren yasak fiil olarak kabul edilemez,

  • Teknik veya maddi hataların kasıt ve menfaat amacıyla desteklenmesi gerekir,

  • Somut olayda rekabeti bozma, ihale kararını etkileme veya fesat karıştırma yönünde bir tespit bulunmamaktadır.

Bu nedenle idarenin yasaklama talebine dayanak oluşturan değerlendirmesi hukuka uygun bulunmamış, başvuru sahibinin itirazen şikâyetinin yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.


Sonuç

Kamu ihale hukukunda yasaklama gibi ağır yaptırımlar, ancak açık, kasıtlı ve somut fiiller ile uygulanabilir. EKAP kaynaklı teknik hatalar, rekabeti etkilemeye yönelik bir irade bulunmadıkça yasak fiil olarak değerlendirilemez. Bu karar, uygulamada ölçülülük ve orantılılık ilkesinin önemini bir kez daha ortaya koymaktadır.