Firmaların fiyat açısından belirli bir fiyat aralığında kümelenmesi ihale iptal nedeni olur mu?

0
210
Makaleyi Kendi Sosyal Medyanızda Paylaşmak İçin Tıklayın
Toplantı No 2020/058
Gündem No 37
Karar Tarihi 30.12.2020
Karar No 2020/UH.I-2176

BAŞVURU SAHİBİ:

Nur Grup Yemek Gıda Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Çağ Yemek Gıda San. ve Tic. A.Ş – One Organizasyon Gıda San. Tic. A.Ş. İş Ortaklığı,

 

İHALEYİ YAPAN İDARE:

İstanbul Üniversitesi Onkoloji Enstitüsü,

 

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2020/582835 İhale Kayıt Numaralı “24 Aylık Malzeme Dahil Yemek Pişirme ve Dağıtım Hizmeti Alımı” İhalesi

 

KURUMCA YAPILAN İNCELEME:

İstanbul Üniversitesi Onkoloji Enstitüsü tarafından 02.12.2020 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “24 Aylık Malzeme Dahil Yemek Pişirme ve Dağıtım Hizmeti Alımı” ihalesine ilişkin olarak Nur Grup Yemek Gıda Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Çağ Yemek Gıda San. ve Tic. A.Ş – One Organizasyon Gıda San. Tic. A.Ş. İş Ortaklığı tarafından 14.12.2020 tarih ve 56183 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 14.12.2020 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

 

Başvuruya ilişkin olarak 2020/2001 sayılı şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

 

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi:

 

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle; ihale komisyonları ile ihale yetkililerinin ihale iptal yetkisinin mutlak ve sınırsız olmadığı, söz konusu yetkinin mevzuata, kamu yararına, hizmet gereklerine ve Kamu İhale Kanunu’nun temel ilkelerine uygun olması gerektiği, anılan ihalede gerekli yeterli rekabet oluşmaması nedeniyle ihalenin iptal edildiği, Kamu İhale mevzuatında gerekli ve yeterli rekabet ortamının kaç adet isteklinin katılımıyla sağlanacağının düzenlenmediği, bu itibarla anılan ihalede kendisi ile birlikte 10 adet isteklinin ihaleye iştirak ettiği, ihalede 9 isteklinin teklifinin geçerli olduğu ve bu ihalede gerekli ve yeterli rekabet ortamının oluştuğu, öte yandan  “…diğer firmaların da fiyat açısından belirli bir fiyat aralığında kümelenmesi” ihale iptal gerekçesi göz önüne alındığında, ihale öncesinde isteklilerin, teklif edecek oldukları fiyatların öngörmesi, tekliflerinin değerlendirme dışı kalıp kalmayacaklarını, teklif fiyatlarının sınır değerin altında olup olmaması durumlarını bilemeyecekleri ve ayrıca isteklilerin teklifleri arasındaki yakınlığı ya da uzaklığının idarece ihale öncesinde bilinmesinin mümkün olmadığı, bu nedenlerle de söz konusu gerekçenin de yerinde olmadığı, sonuç olarak ihale iptal gerekçeleri ve ihale iptal işleminin Kamu İhale mevzuatına uygun olmadığı iddiasına yer verilmiştir.

 

İptal gerekçeleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

 

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Temel ilkeler” başlıklı 5’inci maddesinde “İdareler, bu Kanuna göre yapılacak ihalelerde; saydamlığı, rekabeti, eşit muameleyi, güvenirliği, gizliliği, kamuoyu denetimini, ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanmasını ve kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla sorumludur…” hükmü,

 

Anılan Kanun’un “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 39’uncu maddesinde “İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez. Ancak, idare isteklilerin talepte bulunması halinde, ihalenin iptal edilme gerekçelerini talep eden isteklilere bildirir.” hükmü,

 

Söz konusu Kanun’un “İhalenin karara bağlanması ve onaylanması” başlıklı 40’ıncı maddesinde  “…İhale yetkilisi, karar tarihini izleyen en geç beş iş günü içinde ihale kararını onaylar veya gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle iptal eder.

İhale; kararın onaylanması halinde geçerli, iptal edilmesi halinde ise hükümsüz sayılır.

İhale kararları ihale yetkilisince onaylanmadan önce idareler, ihale üzerinde kalan istekli ile varsa ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olup olmadığını teyit ettirerek buna ilişkin belgeyi ihale kararına eklemek zorundadır. İki isteklinin de yasaklı çıkması durumunda ihale iptal edilir.” hükmü,

 

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Tanımlar” başlıklı 3’üncü maddesinde “…f) Yaklaşık maliyet: İhale onay belgesi düzenlenmeden önce idarece her türlü fiyat araştırması yapılarak, Katma Değer Vergisi (KDV) hariç olmak üzere hesaplanan ve dayanakları ile birlikte bir hesap cetvelinde gösterilen, ihale konusu işin öngörülen bedelini,

ifade eder.” hükmü,        

 

Aynı Yönetmelik’in “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptali” başlıklı 64’üncü maddesinde “(1) İhale komisyonu kararı üzerine idare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum gerekçeleriyle birlikte bütün isteklilere derhal bildirilir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez…” hükmü,  

 

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 24 AYLIK MALZEME DAHİL YEMEK PİŞİRME VE DAĞITIM HİZMETİ ALIMI

b) Miktarı ve türü:

7 KALEM

– 1.044.040 Öğün Kahvaltı,

– 21.320 Öğün R1 Yemeği,

– 21.170 Öğün R2 Yemeği,

– 2.330.300 Öğün R3 Yemeği,

– 135.842 Öğün Diyet Yemeği,

– 234.900 Öğün Ara Öğün

– 84.200 Öğün Bebek Mönü

Yemek Pişirme ve Dağıtım Hizmeti Alımı

Ayrıntılı bilgi idari şartnamenin ekinde yer almaktadır.

c) Yapılacağı yer: İ.Ü. İstanbul Tıp Fakültesi Hastanesi

ç) Bu bent boş bırakılmıştır.” düzenlemesi,

 

Aynı Şartname’nin “Bütün tekliflerin reddedilmesi ve ihalenin iptal edilmesi” başlıklı 34’üncü maddesinde “34.1. İhale komisyonu kararı üzerine İdare, verilmiş olan bütün teklifleri reddederek ihaleyi iptal etmekte serbesttir. İdare bütün tekliflerin reddedilmesi nedeniyle herhangi bir yükümlülük altına girmez.

34.2. İhalenin iptal edilmesi halinde bu durum, bütün isteklilere gerekçesiyle birlikte derhal bildirilir.” düzenlemesi yer almaktadır.

 

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre ihalenin iptali hususunda ihale komisyonlarına ve dolayısıyla idarelere takdir yetkisi tanındığı, bunun yanında ihale komisyonu kararı üzerine, ihale yetkililerine de ihale komisyonu kararının alınmasından itibaren 5 iş günü içerisinde yapacakları inceleme sonucunda gerekçesini açıkça belirtmek suretiyle ihalenin iptal edilmesi hususunda takdir yetkisi verildiği anlaşılmakla birlikte, bu takdir yetkisi mutlak ve sınırsız bir yetki niteliğinde olmadığından, takdir yetkisinin mevzuat çerçevesinde, eşitlik ilkesine uygun şekilde, kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek kullanılması, tesis edilen iptal işleminin gerekçelerinin açıkça ortaya konulması ve somut olaya ilişkin öğelerin dikkate alınarak karar verilmesi gerektiği, ayrıca idarelerin, verilen teklif fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlarını yansıtıp yansıtmadığını sorgulayarak, söz konusu teklifleri yaklaşık maliyete göre mukayese etmesi ve bütçe ödeneklerini de göz önünde bulundurması neticesinde teklif fiyatlarını uygun bulması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifi ve varsa ikinci teklifi belirleme, verilen teklif fiyatlarını uygun bulmaması halinde ise ihalenin iptaline karar verme hususlarında takdir yetkisine sahip olduğu anlaşılmaktadır.

 

Başvuruya konu ihalenin “24 Aylık Malzeme Dahil Yemek Pişirme ve Dağıtım Hizmeti Alımı” olduğu, ihaleye 10 isteklinin teklif verdiği,  Harput İaşe İnş. Tur. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti., Sd Oto Kiralama Sos. Hiz. İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. – Eylülüm İnş. Gıda Çağrı Hiz. Sos. Hiz. Tem. Oto Kiralama Peyzaj ve Tic. İhr. İth. A.Ş. – Dnz Grup Tem. Hiz. İnş. Taah. Oto. Med. Hazır Yemek San. ve Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı, Beyazsu Tem. Bilişim Sis. Med. Sağ. Tur. Taş. İnş. Petrol Gıda İmalat Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti., Fer-Ah Yemekhane Tem. Nak. İnş. Taah. Tur. Yazılım Servis Hiz. ve Ticaret Ltd. Şti. – Doğuşzade Gıda Paz. Tic. ve San. Ltd. Şti. – Uçhisar Kurumsal Yemek Güv. Sist. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. İş Ortaklığı ile Bekard Gıda Taşımacılık İnş. Tem. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifleri yeterlik kriterlerini sağlamamaları nedeniyle değerlendirme dışı bırakıldığı, öte yandan ihale konusu işte sınır değerin altında kalan Tan-Pa Yemek Üretim Gıda Tem. San. ve Tic. A.Ş. – Efsane Kadro Yemek. Gıda Sos. Hiz. San. ve Tic. A.Ş. İş Ortaklığının aşırı düşük teklif açıklamasının ihale komisyonunca yeterli ve uygun görülmeyerek, Arslanlar Teknik Isıtma Soğutma İnş. Taah. İhtiyaç Mad. Paz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin ise belirlenen sürede aşırı düşük açıklaması sunmaması sebebiyle tekliflerinin reddedildiği, anılan ihalede Nur Grup Yemek Gıda Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Çağ Yemek Gıda San. ve Tic. A.Ş. – One Org. Gıda San. Tic. A.Ş. İş Ortaklığının ekonomik açıdan en avantajlı birinci teklif, Gsm Medya Sos. Sağ. Hiz. Org. Ltd. Şti. – Florya Yemek Tic. A.Ş. İş Ortaklığının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif olduğu görülmüştür.

 

10.12.2020 tarihli “İhale Kararının İptali Gerekçesi” başlıklı yazısında; “02.12.2020 tarihinde ihalesi yapılan 2020/582835 ihale kayıt numaralı 24 Aylık Malzeme Dahil Yemek Pişirme ve Dağıtım Hizmeti Alımı ihalesine 10 (on) istekli firma katılmış olup, yapılan değerlendirme sonucunda her ne kadar 10 kadar istekli firma katılmış olsa da 4 firmanın sınır değer altında kalması, 1 (bir) firmanın ihale dışı kalması ve diğer firmaların da fiyat açısından belli bir fiyat aralığında kümelendiği tespit edildiğinden ihaleye katılımda gerekli ve yeterli rekabet ortamı oluşmadığı kanaatine varılmış olup, ihalenin iptaline karar verilmiştir.” olarak gösterilen iptal gerekçesi aşağıda incelenmiştir.

 

İnceleme konusu ihalede idare tarafından hesaplanan yaklaşık maliyetin 79.039.039,05 TL,  geçerli tekliflerden Nur Grup Yemek Gıda Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Çağ Yemek Gıda San. ve Tic. A.Ş. – One Org. Gıda San. Tic. A.Ş. İş Ortaklığının teklifi 75.000.182,00 TL, Gsm Medya Sos. Sağ. Hiz. Org. Ltd. Şti. – Florya Yemek Tic. A.Ş. İş Ortaklığının teklifi 78.096.642,00 TL, Özata Gıda Soğuk Hava Tesisleri Sos. Hiz. Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifi ise 78.996.858,00 TL olduğu görülmüştür.

 

Kamu İhale Kanunu’nun 39’uncu maddesinde, ihalenin iptali hususunda idarelere takdir yetkisi tanınmış olup, bu yetkinin anılan Kanun’un 5’inci maddesinde yer alan temel ilkeler çerçevesinde kullanılması gerekmektedir. İnceleme konusu ihaleye 10 isteklinin teklif sunduğu, ihale komisyonu tarafından bahse konu tekliflerin 3’ünün (Nur Grup Yemek Gıda Tem. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. – Çağ Yemek Gıda San. ve Tic. A.Ş. – One Org. Gıda San. Tic. A.Ş. İş Ortaklığının teklifi 75.000.182,00 TL, Gsm Medya Sos. Sağ. Hiz. Org. Ltd. Şti. – Florya Yemek Tic. A.Ş. İş Ortaklığının teklifi 78.096.642,00 TL, Özata Gıda Soğuk Hava Tesisleri Sos. Hiz. Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.nin teklifi ise 78.996.858,00 TL) geçerli teklif olarak belirlendiği, geçerli tekliflerin yaklaşık maliyete ve birbirine yakın olduğu,  anılan durumun rekabetin oluşmasına engel teşkil ettiği gerekçesiyle ihalenin iptal edildiği, idarelerce yapılacak ihalelerde Kamu İhale Kanunu’nun temel ilkeleri arasında yer alan rekabet ve kaynakların verimli kullanılması ilkelerinin gözetilmesi gerektiği, Kanun’la idarelere ihalenin iptali hususunda verilen yetkinin kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı olmamak üzere kullanılabileceği, somut olayda söz konusu yetkinin bu gereklere aykırı kullanıldığı sonucuna ulaşılamadığından, ihalenin ihale yetkilisi kararı ile iptali işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

 

 

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun’un 65’inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

 

Anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

 


Oybirliği ile karar verildi.