Başkanlık Oluru İle Sonradan Fiyat Farkı Katsayısı Belirlenebilir mi?
Yatırım İzleme Müdürlüğünce ihalesi yapılan yapım işlerine ait sözleşmelere aykırı olarak, ihale sürecinden sonra “Başkanlık Oluru”yla fiyat farkı katsayıları belirlendiği ve bu katsayıların ihalesi yapılan bütün yapım işleri için kullanıldığı tespit edilmiştir.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “Fiyat farkı verilebilmesi” başlıklı 8’inci maddesinde; sözleşmelerde yer alan fiyat farkına ilişkin esas ve usullerde sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılamayacağı hükmü bulunmaktadır.
31.08.2013 tarih ve 28751 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Yapım İşlerinde Uygulanacak Fiyat Farkına İlişkin Esaslar’ın “Fiyat farkı hesabı” başlıklı 5’inci maddesinin 7’nci fıkrasına göre; işin nitelik ve kapsamına göre imalatta kullanılacak malzemelerin niteliği ile iş programına göre malzemenin kullanılacağı safha dikkate alınarak, fiyat farkı hesabına esas b1, b2, b3, b4 ve b5 değerleri için imalatın farklı aşamalarında uygulanmak üzere farklı endeksler belirlenebileceği gibi, bu değerlerin her biri için yukarıda sayılanlar arasından aynı anda birden fazla endeks de belirlenebilir. Ağırlık oranını gösteren sabit katsayılarından biri, birkaçı veya tamamı kullanılarak, yapım işinin farklı bölümleri/aşamaları için toplamları bire (1.00) eşit olacak şekilde farklı fiyat farkı katsayıları belirlenebilecektir.
Anılan Esasların “Uygulama esasları” başlıklı 6’ncı maddesinde; anılan Esaslara tabi yapım işi ihalelerinde fiyat farkı uygulanabilmesi için, söz konusu işlerin ihalelerine ilişkin idari şartname ve sözleşmelerde, bu Esaslara göre fiyat farkı hesaplanacağının belirtilmiş olması gerekir. Sözleşmelerde yer alan fiyat farkına ilişkin esas ve usullerde sözleşme imzalandıktan sonra değişiklik yapılamayacağı hükmü yer almaktadır.
Mezkûr Esasların “Endeks veya fiyat belirlenmeyen yapım işlerinde fiyat farkı” başlıklı 11’inci maddesinde ise idare tarafından ihale dokümanında fiyat farkı verileceği öngörülmesine rağmen sabit katsayılar ile endekslerin belirlenmediği durumlarda, temel endeks ve güncel endeks olarak Türkiye İstatistik Kurumu tarafından aylık yayımlanan 2003=100 Temel Yıllı Üretici Fiyatları Alt Sektörlere Göre Endeks Sonuçları Tablosunun “ÜFE Genel” sütunundaki sayı esas alınarak fiyat farkı hesaplanabileceği düzenlenmiştir.
Anılan Esaslar’ın “Fiyat Farkı Hesabı” başlıklı 5’inci maddesinin 7’nci fıkrasına dayanılarak sözleşmede belirlenen fiyat farkı hesaplamasına aykırı olarak, Konya Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı Yatırım İzleme Müdürlüğünce 22.06.2017 tarih ve 56647249-020-E.13967 sayılı Fiyat Farkına ilişkin olur yazısında; ihalesi yapılmış ve sözleşmelerinde fiyat farkı verilmesi öngörülen tüm yapım işlerinde fiyat farkı esaslarının değiştirilmesi kararı alınmıştır.
Başkanlık tarafından 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun açık ihale usulüne göre ihale edilmiş 68 yapım işinde söz konusu “Başkanlık Olur”u aşağıdaki 34 yapım işinde fiyat farkına esas ağırlık oranlarının değiştirilmesi suretiyle sözleşmelerine aykırı olarak kullanılmıştır.
(Konya Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı 2019 Yılı Sayıştay Düzenlilik Denetim Raporu)
