SÜRE UZATIMI VE FİYAT FARKI İLİŞKİSİ
🧱 1. Genel Çerçeve: Sözleşme Konusu İşlerin Uygulama Projelerine Uygun Yapılması
Yüklenici, işi uygulama projelerine uygun olarak yürütmekle yükümlüdür.
Ancak bazı durumlarda proje veya teknik belgelerde değişiklik yapılmaksızın işin tamamlanması fiilen imkânsız olabilir.
Bu durumda:
İdare, gerekli proje değişikliğini yapmaya yetkilidir.
Değişiklik, YİGŞ’nin 22. maddesine göre bedel hesaplanarak yükleniciye yaptırılabilir.
Yüklenici bu değişikliklere göre işe devam etmek zorundadır.
Proje değişiklikleri iş süresini etkilerse, yüklenicinin süre uzatımı talebi dikkate alınmalıdır.
📅 2. Revize İş Programı ve Süre Uzatımı Şartları
İdarece süre uzatımı, iş artışı/eksilişi veya ödenek dilimi değişikliği yapılırsa,
yüklenici revize iş programı hazırlayıp idareye sunmalıdır.
Revize program onaylandıktan sonra, iş ve işlemler bu programa göre yürütülür.
Eğer idarenin kusurundan kaynaklı (örneğin proje onayı gecikmesi, ödenek yetersizliği vb.) bir gecikme olursa,
işin süresi en az gecikilen süre kadar uzatılmalıdır.
(Bu, YİGŞ’nin 29. maddesinin açık hükmüdür.)
🌦️ 3. Havanın Fen Noktasından Çalışmaya Uygun Olmadığı Günler
İş süresi belirlenirken mevsim şartları (hava durumu) ve resmî tatil günleri zaten dikkate alınmıştır.
Bu nedenle yüklenici, “hava koşulları nedeniyle çalışamadım” gerekçesiyle ayrıca süre uzatımı isteyemez.
Ancak proje değişikliği gibi nedenlerle verilecek süre uzatımı belirlenirken o dönemin çalışmaya uygun olmayan günleri de dikkate alınmalıdır.
⏳ 4. Süre Uzatımı Açısından Değerlendirme
Somut olayda, proje değişikliği çalışmaya uygun olmayan dönemde (örneğin kış aylarında) gerçekleşmiştir.
Bu nedenle:
YİGŞ m.29/9 uyarınca, süre uzatımı belirlenirken çalışılamayacak günler hesaba katılmalıdır.
YİGŞ m.29/4 uyarınca da, en az gecikilen süre kadar süre uzatımı verilmelidir.
Ayrıca yüklenicinin kusuru olmaksızın iş durduysa, idare:
Süre uzatımı kararı,
Ödenek aktarma kararı almak zorundadır.
💰 5. Fiyat Farkı Açısından Değerlendirme
Normal şartlarda, işin sözleşme süresi içinde tamamlanması halinde fiyat farkı hesaplanmaz.
Ancak:
Mücbir sebepler,
İdareden kaynaklı gecikmeler nedeniyle süre uzatımı verilirse,
uzatılan süreye göre yapılan imalatlar için fiyat farkı ödenir.
Bunun için yüklenici:
Süre uzatımı tebliğinden itibaren revize iş programı hazırlayıp onaya sunmalıdır.
Onaylanan revize programa göre yapılan imalatlar için fiyat farkı hesaplanır.
Onaylanan revize programa göre yapılan imalatlar için fiyat farkı hesaplanır.
📊 Fiyat farkı hesabında:
Temel endeks: sözleşmeye göre ilk bitim tarihinin bulunduğu ayın endeksi,
Güncel endeks: revize programa göre imalatın yapıldığı aya ait endekstir.
⚖️ 6. SONUÇ
Bu hüküm ve değerlendirmelere göre:
Süre uzatımı verilirken:
En az gecikilen süre kadar uzatma yapılmalı,
Çalışmaya uygun olmayan günler dikkate alınmalıdır.
Proje değişikliği nedeniyle işin yavaşlaması veya durması, yükleniciye yüklenemez.
İdare, buna uygun olarak:
Süre uzatım kararı,
Ödenek aktarma kararı almalıdır.
Fiyat farkı, sadece süre uzatımı verilmiş dönemlerde, revize iş programına uygun imalatlar için hesaplanabilir.
💡 Özetle:
Anahtar teslimi götürü bedel yapım işlerinde, idare kaynaklı proje değişiklikleri yüklenicinin süresini etkiliyorsa,
süre uzatımı verilmesi, fiyat farkı ödenmesi ve revize iş programı hazırlanması hukuken zorunludur.
